بازگشت
۲ مرداد ۱۳۹۷
آرش سنجابی:سنت اقتباس بیش از پیش باید جا بیافتد
اخبار و رویدادها

هنروتجربه:کارگردان «بازدم» معتقد است سینمای ایران درحال بلوغ فکری است تا بفهمد بودن بخشی از فیلم‌هایی که هنروتجربی هستند و در زمان اکران فروش چندانی ندارند، به بقای سینمای تجاری کمک می‌کند.

«بازدم» به کارگردانی آرش سنجابی و تهیه‌کنندگی آناهیتا یارمحمدى با اقتباسی از رمان «بازدم» در سال۹۴ ساخته شد و قصه یک روز از زندگی کسرى را در سى‌و‌پنج‌سالگى روایت کرد. به بهانه اکران این فیلم که این روزها در سینماهای هنروتجربه درحال نمایش است، خبرگزاری صبا با آرش سنجابی، کارگردان آن گفت‌وگو کرده است.

او در مورد این‌که در حوزه تئاتر و سینما در فضای تجربی فعالیت می‌کند، گفت:«هر فردی برای انجام هر فعالیتی انگیزه‌ای دارد، آن انگیزه برای من کار تجربی بوده است. متاسفانه معنای تجربی در هنر ایران با معنای جهانی آن تفاوت دارد. به یاد می‌آورم عباس کیارستمی می‌گفت مهم‌ترین ستایشی که می‌شود از خود او کرد این است که لقب فیلم‌ساز تجربی را به او داد. تجربه‌کردن یعنی در هر نقطه‌ای که قرار گرفتی، بتوانی یک قدم آن سینما یا هنر را جلو‌‌تر ببری. پیش از فیلم «بازدم» چندین کار تجربی انجام داده بودم و شاید مهم‌ترین آن‌ها فیلمی بود به نام «پارمیدا» که متاسفانه در شبکه نمایش خانگی عرضه شد و منتقدان در آن زمان بسیار بر آن تاختند که آیا اصلا این فیلم سینما است یا نه؟ اما سال‌ها بعد از آن کارهایی تولید می‌شود که رگه‌‌هایی از آن شهامتی که در فیلم «پارمیدا» وجود داشت در آن دیده می‌شود.»

او سپس شکل‌گیری جریان هنر و تجربه را یکی از اتفاقات مهم تاریخ سینمای ایران دانست و افزود:«من با این موضوع کاری ندارم که هنر و تجربه به کجا می‌رود و مخاطب آن چقدر است؟ به عقیده من اتفاقی که سبب شده دو واژه ستایش‌گر هنر و تجربه در کنار هم قرار بگیرند و سینمای هنروتجربه ‌شکل بگیرد، بسیار مهم است. سینما در حال رسیدن به بلوغ فکری است که بفهمد فقط سینمای تجاری برای آن کارکرد ندارد و بخشی از فیلم‌ها شاید در زمان نمایش فروش آنچنانی نداشته باشند اما تغذیه‌کننده جریان اصلی سینما هستند. بودن بخشی از همین فیلم‌هاست که کمک به بودن سینمای تجاری می‌کند.»

سنجابی در مورد سینمای تجاری عنوان کرد:«من هرگز سینمای تجاری را انکار نمی‌کنم اما شاید در هیچ کجای دنیا ذائقه مخاطب سینما تا به این اندازه منحرف نشده باشد. ما در حال حاضر در چنین شرایطی هستیم. این‌که خوشحال می‌شوند یک فیلم در یک روز، یک‌میلیارد فروخت. ما باید برای این اتفاق دست بزنیم؟ فروش یک‌میلیاردی یک فیلم در یک روز اتفاق خوبی است و این یعنی مردم به سینما می‌روند، اما چند اثر به خاطر همان یک فیلم تباه می‌شوند؟ من پیش از شکل‌گیری گروه هنر و تجربه، دغدغه سینمای تجربی را داشتم و در آن فعالیت می‌کردم و بسیار از ایجاد جریان هنروتجربه در سینمای ایران خوشحال بودم. حتی زمانی که اقدام به ساخت فیلم «بازدم» کردم می‌دانستم که هدف من و بازار آن سینمای هنر و تجربه است.»

کارگردان «بازدم» سپس به دلیل استفاده از اقتباس ادبی در اثرش اشاره کرد:«به دو دلیل به سراغ اقتباس رفتم. اول این‌که سنت اقتباس بیش از پیش جا بیافتد و دوم این‌که شکافی که بین نویسنده و فیلم‌ساز ایجاد شده تا حد ممکن کم شود. از زمانی که مسعود کیمیایی فیلم «خاک» را براساس اقتباسی از کتاب «آوسنه بابا سبحان» محمود دولت‌آبادی ساخت. این شکاف به پررنگ‌ترین شکل ممکن ایجاد شد. یک فیلم خوب با اقتباس از یک داستان بلند خوب ساخته می‌شود اما میان این دو اختلاف وجود دارد تا جایی که پس از گذشت چهل سال این اختلاف همچنان وجود دارد. این اتفاق نشان می‌دهد ما ظرفیت اقتباس از آثار یکدیگر را نداریم. این دو مسئله برای من بسیار مهم بود به همین علت امتیاز دو رمان «بگذارید میترا بخوابد» از کامران محمدی و «بازدم» از آناهیتا یارمحمدی را گرفتم.»

سنجابی سپس به دلایل استفاده از بازیگران فیلم‌های بدنه در فیلمی تجربی اشاره کرد:«از آن‌جایی که فیلم‌های ما کم‌هزینه است و با سرمایه کم ساخته می‌شوند ما نمی‌توانستیم ریسک کنیم و از نابازیگر استفاده کنیم چراکه به‌رغم آن‌که در ذهن خیلی‌‌ها جا افتاده استفاده از نابازیگر به‌مراتب هزینه‌‌ها را افزایش می‌دهد. دلیل دوم دوستی‌ای است که با بازیگران دارم و معمولا در بیشتر کارهایم از بازیگران چهره استفاده کردم. این اتفاق به دلیل افزایش فروش نبوده است بلکه به این دلیل بوده که خود این بازیگران نیز دوست دارند هر از گاهی در یک اثر تجربی حضور پیدا کنند. در فیلم «اعترافات» نقش یک دختر افغان را به لیلا اوتادی سپردم و فکر می‌کنم یکی از نقاط عطف کارنامه کاری او باشد، چنان‌که نقش بهنام تشکر در فیلم «بازدم» خیلی تفاوت داشت و او را در فضایی غیر از طنز می‌بینیم و بازی کنترل‌شده و خوبی ارائه کرده است.»

دیــدگاه ها و نــظرات

دیدگاه شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.