بازگشت
۴ آذر ۱۳۹۴
یادداشت روزبه رایگا درباره تأثير ورود تكنولوژى ديجيتال بر سینما و فيلم‌بردارى
نوستالژى آنالوگ با دیجیتال
اخبار و رویدادها

هنر و تجربه: ورود تکنولوژی دیجیتال تاثیر بزرگی در دنیای سینما گذاشت. ابزار تولید سینما در دست عده بیشتری قرار گرفت و از انحصار دولت یا کمپانی‌های پرنفوذ خارج شد. در میان حرفه‌های سینمایی، فیلم‌برداران بیشترین تغییر را تجربه کردند. در کنار گزارشی که در این‌باره منتشر کردیم، یادداشتی هم به قلم روزبه رایگا فیلم‌بردار جوان ولی باتجربه داریم که به این تغییرات در فضای حرفه‌ای فیلم‌برداری اشاره می‌کند. روزبه رایگا که در کارنامه خود علاوه بر فیلم‌های مستند، فیلم‌برداری فیلم‌های سینمایی «انارهای نارس» و «سر به مهر» را دارد، در این یادداشت از تمام ارمغان‌هایی که تکنولوژی دیجیتال برای سینما و فیلم‌برداری آورده می‌نویسد. اما در عین حال او اعتقاد دارد:« در فوران نعمت‌هاى دیجیتال، این تفکر و اندیشه است که در کنار خلاقیت، ما را از دیگران متمایز می‌کند و نه در اختیار داشتن امکانات.» دعوت‌تان می‌کنیم خواندن متن کامل این یادداشت. 

«در ١١ژوئن سال ١٨٧٨ در مزرعه پالو آلتو، ادوارد مایبریج اولین تصاویر متحرک را از اسبى به نام سالى گاردنر ثبت کرد. این عکس‌هاى متوالى توسط ٢۴ دوربین پشت سر هم و با فاصله یک هزارم ثانیه گرفته شد.١١٠ سال بعد از آن با انقلاب معروف دیجیتال در دهه ١٩٩٠، شاهد توسعه فن‌آورى با سرعت پیش‌بینى‌نشده بسیارى در قالب دیجیتال بودیم.
بر کسى پوشیده نیست که تکنولوژى دیجیتال، تحولات عظیمى را در زندگى فردى و اجتماعى افراد در هر شغل و منصبى به‌وجود آورده است تا آن‌جا که نمى‌توان آن را در ارتقاى کیفیت زندگى انسان نادیده گرفت. تاثیرى که در زوایاى مختلف زندگى اجتماعى و خصوصى افراد گذاشته و آن را دستخوش تغییرات زیادى کرده است.
دامنه این تغییرات در همه مشاغل رسوخ کرده که سینما هم از این قاعده مستثنى نیست. این فن‌آورى توانسته در رشته‌هایى چون فیلم‌بردارى و صدابردارى که همواره درهای‌شان را براى دستیابى به ایده‌هاى نو و خلاقانه گشوده‌اند، جایگاه ویژه‌اى پیدا کند. تا آن‌جا که اغلب فیلم‌هاى تولید شده حال حاضر دنیا، با روش دیجیتال فیلم‌بردارى و عرضه مى‌شود. این‌که تاثیر ورود این فن‌آورى در فیلم‌بردارى مثبت و یا منفى بوده، قابل تامل است و نیازمند تحقیقات وسیع، که در این‌جا به چند نکته اشاره می‌کنیم.
این تکنولوژى در ابتداى ورود خود متاسفانه لطمه‌هایى را به نیروى انسانى در سینما وارد کرد. بسیارى از فیلم‌بردارانى که هنوز با دنیاى آنالوگ در حال دست و پنجه نرم کردن بودند، سبقت دیجیتال در دنیاى سینما را کم‌اهمیت شمردند و براى آن‌که بتوانند خود را همگام با این تکنولوژى کنند نیازمند زمانى بودند که هر لحظه‌اش همراه با رقابت بود. از جمله می‌توان به تعطیلى لابراتوارها اشاره کرد. اتفاقى که در سال‌هاى اخیر سبب بیکارى بسیارى از اساتید این فن شد. جاى بسى خوشحالى‌ست که فیلم‌بردارانى باتجربه توانستند در این میدان پیروز باشند و هم‌سو با تکنولوژى. افرادى که در کنار متخصصین عرصه دیجیتال، در ارتقاى سطح علمى این رشته، پیشرفت‌هایى داشتند و دارند.
در دنیا هنوز لابراتوارهایى پابرجا هستند. هنوز قلب صنعت فیلم و نگاتیو مى‌تپد تا دوستداران آنالوگ در جهان را شاد و راضى نگه دارند. کمپانی‌هایى که هم دوربین آنالوگ و هم دوربین دیجیتال تولید می‌کنند. اما بازار رقابت در جهان دیجیتال امروز، داغ‌تر از هر زمان دیگرى‌ست. شرکت‌هاى بزرگ سعى در تنوع تولید تجهیزات سینمایى ، بالاخص دوربین‌هاى فیلم‌بردارى دارند. دوربین‌هایى که از اندازه دو انگشت یک دست هم کوچک‌ترند. آن‌ها مى‌خواهند شرایطى را مهیا کنند که قدرت خرید براى تمام افراد فراهم شود. آنان که روى ریل فن‌آورى قرار گرفته‌اند، توانستند به فراخور قدرت اقتصادى هر فرد گزینه‌اى را پیش روى او بگذارند. هر کس به اندازه توانایى مالی‌اش می‌تواند از حداکثر امکانات برخوردار باشد. دیگر ابزار سینمایى مختص کمپانی‌هاى غول پیکر نیست. دیگر لابراتوارها به اندازه کارخانه نیستند. دیگر کسى خواب دوربین فیلم‌بردارى نمى‌بیند و یا از پنجره اتاقش براى دیدن دوربین فیلم‌بردارى فرار نمى‌کند. دیگر کسى ذهنش را درگیر لوازم، نابرابری‌هاى اقتصادى، دست نداشتن به امکانات اولیه تولید اثر نمی‌کند. دیگر هیچ‌کس از نداشته‌هایش در امکانات حرفى نمى‌زند. همه از آن‌چه در دسترس‌شان است خشنودند و این‌جاست که در فوران نعمت‌هاى دیجیتال، این تفکر و اندیشه است که در کنار خلاقیت، ما را از دیگران متمایز می‌کند و نه در اختیار داشتن امکانات. اما همواره باید به یاد داشته باشیم، هر چقدر امکانات‌مان بیشتر باشد، ظرافت‌های‌مان نیز بیشتر خواهد شد.
بسیارى بر این باورند که ورود تکنولوژى دیجیتال در رشته‌هاى مختلف، ذهن‌ها را تنبل و افراد را به دور از خلاقیت کرده است. اما ورود دیجیتال به عرصه فیلم‌بردارى را می‌توان انقلابى بزرگ قلمداد کرد. انقلابى که همگام با انقلاب دیجیتال توانست تاثیرات مثبت بسزایى را در این رشته بگذارد. تغییراتى که در تولید فیلم، تهیه‌کننده، کارگردان، صدابردار و بیشتر از همه فیلم‌بردار را خشنود کند. اشتباهات سهوى در فیلم‌بردارى را به صفر رسانده، به زیبایى اثر در مرحله پس تولید کمک کرده، راه را براى خلق ایده‌هاى نو گشوده، آن چیزى که در ذهن‌مان خطور کند را به تصویر بکشد، کم کردن حجم لوازم فیلمبردارى، دیدن آنى نتیجه ثبت اثر، دسترسى آسان به تجهیزات، هزینه‌هاى کمتر ، کم شدن فاصله تولید فیلم تا آماده شدن آن، کپى‌هاى فراوان و ارزان بدون افت کیفیت، رنگ‌هاى دلخواه، تغییر قاب‌ها و… همه از لذت‌ها و مزیت‌هاى ورود این تکنولوژى در سینماست.
دیگر فیلم‌بردار نگران رسیدن نگاتیو به لابراتوار و شسته شدن آن با داروهاى تازه نیست. دیگر نگران این‌که چه زمانى در حین فیلمبردارى در کدام سینماى کدام شهرستان بتوان راش‌ها را دید، نیست. مسأله‌اى که اغلب فیلم‌برداران (به خصوص فیلم‌بردارانى که کارشان را با دوربین‌هاى آنالوگ آغاز کرده‌اند) را با چالش روبرو کرده، لووک فیلم، جنس تصاویر، وضوح آن، دامنه پذیرش نور و زنده بودن تصاویر دیجیتال است. چالشى که بسیارى از سافتورهاى تصحیح رنگ را بر آن داشته که پیشرفت‌هاى زیادى در این زمینه داشته باشند تا بتوانند در عین نو آورى براى نسل تازه نفس، سلایق فیلمبرداران آن نسل را راضى نگه داشته و آنان را با تابلویى سرشار از نوستالژى و رنگ آشنا کنند.
دیجیتال، از سال‌ها تجربه‌ی فیلم‌برداران و تکنسین‌هایى بهره مى‌برد که روزى آنالوگ امپراطور سینمای‌شان بود. شاهکارهایى که در آن دوره خلق و جاودانه شدند. تکنولوژى دیجیتال وامدار دوره‌ای‌ست که مردم با سینماى آنالوگ، عاشق سینما شدند. فیلم‌هایى که نور از آن مى‌گذشت و با نور به روى پرده مى‌آمد.

اما تنها یک سؤال است که ذهن‌مان را مشغول می‌کند: آیا دیجیتال مى‌تواند با صفر و یک‌هایش ما را عاشق سینما کند؟ »

 

دیــدگاه ها و نــظرات

دیدگاه شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.