هنر و تجربه: فیلم کوتاه شهرزاد دادگر با عنوان «پانصد مثقال طلا» که به تازگی در بخش Short Film Corner جشنواره فیلم کن پذیرفته شده است، درباره اتفاقات زندگی زوج جوانی است که در آستانه چهارماهگی بارداری زن، از ابتلای جنین به «سندرم داون» باخبر و برای سقط یا نگه‌داشتن آن دچار چالش می‌شوند. این فیلم ۱۹ دقیقه‌ای که پیش از این در جشنواره تصویر سال شرکت کرده، اخیرا در جشنواره فیلم شهر نیز پذیرفته شده است و حال برای بازاریابی رهسپار کن می‌شود. Short Film Cornerبخشی از جشنواره کن است که به استعدادهای سینمایی فرصت شناخته شدن و عرضه آثار را می‌دهد.

شهرزاد دادگر، کارگردان «پانصد مثقال طلا» در گفت و گو با خبرنگار هنر و تجربه، از شکل‌گیری ایده فیلم‌نامه فیلم‌اش می‌گوید: «شنیده بودم که یک مرکز غربال‌گری سندرم داون در تهران وجود دارد و زوج‌های جوان هنگامی که در آستانه چهارماهگی هستند، به آن‌جا مراجعه می‌کنند و از صحت و سلامت جنین خود مطلع می‌شوند. روی ایده ابتلای جنین یک زوج به سندرم داون کار کردم و مذهبی بودن شخصیت را هم به آن افزودم و این تبدیل شد به چالشی که میان این دو کاراکتر وجود دارد». دادگر هم‌چنین اشاره کرد: «در مورد سقط جنین و بارداری مطمئنا در سینمای ایران پیش از این نیز کار شده است. سعی کردم این مضمون را در مدیوم یک فیلم کوتاه با فضایی متفاوت رقم بزنم».

دادگر سپس در خصوص آدم‌های داستان فیلم خود توضیح می‌دهد: «در چنین شرایطی معمولا شاهد هستیم که آدم‌ها درگیری دارند و با یکدیگر حرف می‌زنند. اما این بار همه ماجرا در سکوت می‌گذرد. آدم‌هایی که به راحتی نمی‌توانند با یکدیگر حرف بزنند، حالا وادار به تصمیم‌گیری شده‌اند. این خود چالشی است که در لایه زیرین فیلم جای گرفته است. عنوان فیلم، «پانصد مثقال طلا» نیز در واقع حکم شرعی سقط جنین دختری است که روح در آن دمیده شده باشد».
او هم‌چنین درباره تشکیل گروه خود و ساخت این فیلم می‌گوید: «یک ماه به پیش‌تولید گذشت و در این مدت به دنبال لوکیشن، نور مناسب و تهیه آکسسوار و لباس بودیم. گروه خوبی را در کنار خودم حس می‌کردم. به اعتقاد من در وهله اول باید آدم‌هایی را پیدا کرد که هم حرفه‌ای باشند و هم بتوانند به تو اعتماد کنند. این سخت‌ترین کاری است که به عنوان یک کارگردان تازه‌کار باید یاد بگیرد و انجامش دهد. هرکدام از آدم‌های گروه باید کار خود را بلد باشند و در عین حال به مدلی که کارگردان فکر می‌کند، عمل کنند. در مرحله‌ای که هنوز یک کارگردان آماتور هستی، این شاید سخت‌ترین بخش کارگردانی به شمار آید. خوش‌شانس بودم که با تهیه‌کننده خوبی مثل سعید هنرآموز کار کردم اما در هر صورت وقتی که داری فیلم کوتاه می‌سازی، موظفی تا حد امکان هزینه‌ها را پایین بیاوری و در عین حال به کیفیت فیلم نیز آسیبی نرسانی».

شهرزاد دادگر که پیش از ساخت اولین فیلم خود، در پشت صحنه‌ چند فیلم به عنوان دستیار کارگردان و فیلم‌بردار در سینمای ایران فعال بوده است، از تن دادن به فیلم‌سازی و پیش‌نیازهای لازم برای ساخت یک اثر می‌گوید: «برای ساختن فیلم یک بخش ماجرا دانش است که آن را به هر حال باید به صورت آکادمیک یا غیرآکادمیک فرا گرفت. اما بخش دیگر مناسبات صحنه است. این مناسبات را باید از دستیاری کردن در یک گروه فیلم‌سازی حرفه‌ای آموخت. این که جایگاه خود را در گروه بشناسی. یاد بگیری که چطور درخواست‌های خود را منتقل کنی و با گروه فیلم‌برداری به یک زبان مشترک برسی. زبان مشترک چیزی بود که در فیلم‌هایی که در گذشته کار کرده‌ام، به آن رسیدم».

pic3


دادگر در بخشی از صحبت‌هایش احساس خود را از حضور در جشنواره کن این گونه توصیف می‌کند: «موفقیت نزدیک‌تر از چیزی است که فکر می‌کنیم. فرصت پیدا کرده‌ام که فیلم خود را در یک جشنواره معتبر پرزنت کنم و کاری کنم که این بار اعتماد بزرگان سینما را جلب کنم. نسبت به موفقیت فیلم خیلی امیدوارم و حالا هم با چندین نسخه طرح فیلم‌کوتاه و فیلم‌نامه‌ها، دارم به کن می‌روم. به هرحال وقت ارتباط گرفتن است».

از نظر دادگر تجربه کردن، عضو لاینفک هنر است: «اگر بخواهی کپی‌کاری باشی که از روی دست اساتید بنویسی، مطمئنا نه اعتباری به دست خواهی آورد نه مسیر هیجان‌انگیزی را در پیش گرفته‌ای. باید در هر صورت با استفاده از تجربیات دیگران چیز جدیدی به جهان‌بینی سینما بیافزایی. چیزی که در کلاس اساتید خود یاد گرفتم وحدت دکوپاژ است و این که چقدر باید به همه چیز فکر کرد و فیلم‌سازی چقدر سخت‌تر از تصور ماست. می‌توان یک فیلم معمولی ساخت، اما اگر بخواهی فیلمی ویژه در حد و اندازه خودت بسازی، باید بدانی که چه تکنیکی با متنی که انتخاب کرده‌ای متناسب است. به طور کلی باید به هماهنگی همه عناصری که در صحنه وجود دارد، دقت کرد. برسون یک جمله دارد  : سینما جزئیات است. از شخصیت‌پردازی گرفته تا ریکشن کاراکترها نسبت به یک اتفاق را همواره باید زیر نظر گرفت.»

او با بیان این که برای نمایش «پانصد مثقال طلا» در گروه هنر و تجربه اقدام کرده‌ است، ابراز امیدواری کرد که فیلم خود را در اکران هنر و تجربه ببیند: « به نظرم هنر و تجربه اتفاقی فوق‌العاده در سینمای ایران است و حالا مخاطب خاص سینما می‌داند که در کدام سالن به دنبال فیلم مورد علاقه‌اش بگردد. خود من این مدت پی‌گیر هنر و تجربه بوده‌ام و هربار می‌دانستم که دارم می‌روم تا یک فیلم ویژه یا تجربه‌گرا ببینم. این فرصت را هنر و تجربه فراهم کرده و به من فیلم‌ساز کوتاه نیز این انگیزه را داده است که فیلم‌ام را به اکران عمومی برسانم.» دادگر در ادامه توضیح می‌دهد: «هنر و تجربه مطمئنا پناهی است که در آن امکان دیده شدن داری. فیلم‌سازی به همان اندازه که دیدن است، دیده شدن هم هست. یعنی میل به خودنمایی است که ما را به سمت هنر می‌کشد. بنابراین وقتی که این فرصت به صورت منسجم و مشخص شکل گرفته است، خیال فیلم‌ساز راحت است که جایی را برای عرضه اثرش دارد.» او در پایان صحب‌هایش می‌افزاید: «من فکر می‌کنم مخاطب که تا دیروز به سینما نمی‌آمد، حالا دارد می‌آید و نکته جالب این است که مخاطبان عام نیز دارند به دنیای هنر و تجربه سرک می‌کشند».

بازیگران اولین ساخته شهرزاد دادگر، الهام کردا، مرتضی اسماعیل کاشی، رابعه مدنی، بهاره ریاحی و سیامک صفری هستند و اجرای طرح را مدرسه فیلمسازی و پژوهش‌های سینمایی هیلاج عهده‌دار بوده است.