هنر و تجربه: پیدا کرن یک حامی مالی برای طرحی که مستندساز در سر دارد، بخشی مهم از سینمای مستند است. چطور می‌توان برای دریافت کمک‌هزینه مالی یا به اصطلاح فاند از کانال‌های بین‌المللی اقدام کرد؟ این طرح باید چه خصوصیات و ویژگی‌هایی داشته باشد؟
به گزارش نشریه روزانه  جشنواره سینماحقیقت، روز جمعه ۲۷ آذر کنفرانسی در موسسه فرهنگی هنری برپا شد که نمایندگان دو شرکت حمایتی IDFA و SURFOUND درباره‌ شرایط اعطای فاند و بودجه برای ساخت فیلم‌های مستند، و البته داستانی، صحبت کردند. حرف‌هایی که برای حضار مشتاق مستندساز، یا علاقه‌مندان به این حوزه، امیدوارکننده بود؛ کسانی که قصد دارند با پیدا کردن حامی مالی به ساخت فیلم‌شان نزدیک‌تر شوند.

چگونه برای دریافت کمک هزینه‌ مالی از ایدفا اقدام کنید؟
شرکت «ایدفا» فقط به کارهای خلاقانه کمک مالی می‌دهد. حالا این‌که کار خلاقانه یعنی چه، چندان روشن نیست. برای همین خانم ایزابل آراته فرناندز، مدیر صندوق حمایت برتا (ایدفا) تصمیم گرفت روش معکوس را در پیش بگیرد و بگوید از چه فیلم‌هایی حمایت نخواهند کرد: مستندهای تاریخی، حیات‌وحش، ژورنالیستی، مردم‌شناختی و مستندهایی از این دست. با این حال، اگر طرح خلاقانه است، خوب است فیلم‌ساز دست از تلاش برنداشته و طرحش را بفرستد. ضرر ندارد! این را خانم فرناندز تاکید کرد. به خصوص که برای تامین بودجه می‌شود از شرکت‌های مختلف اقدام کرد تا با پول روی پول گذاشتن از این شرکت‌ها، راحت‌تر به مرحله‌ ساخت نزدیک شد. البته رقابت بسیار سنگین است و طبق گفته‌ فرناندز سالانه حدود ۸۰۰ طرح از کشورهای مختلف به ایدفا ارائه می‌شود و فقط سه درصد از آن‌ها موفق می‌شوند فاند بگیرند.

کی وارد عمل شوید؟
ایزابل فرناندز گفت برای دریافت فاند و کمک هزینه از این شرکت معتبر هلندی، می‌توانید در دو مرحله از ساخت فیلم اقدام کنید. یک مرحله، قبل از ساخت فیلم است تا بتوانید با دریافت کمک هزینه، اقدام به ساخت فیلم کنید. اما اگر تصویربرداری را انجام داده و در مرحله‌ی پس از تولید هستید، باز هم می‌توانید برای ادامه و اتمام کار درخواست کمک‌هزینه کنید. مدارکی که برای مرحله‌ اول نیاز دارید یک سیناپس دو هزار کلمه‌ای و تریتمنت است. اگر در مرحله‌ی پست‌پروداکشن هستید، لازم است به این مدارک، داکیومنت‌های تصویری هم اضافه کنید. یادتان باشد که در این دو هزار کلمه به طور کامل توضیح دهید قصه‌تان چیست، اهمیت موضوعی که به آن خواهید پرداخت در چیست، و اصلا چرا این موضوع برای شما اهمیت دارد. او تاکید کرد کسانی که قرار است برای بودجه دادن یا ندادن به فیلم شما تصمیم بگیرند شناختی از شما و کارتان ندارند و این توضیحات شماست که آن‌ها را به پاسخ مثبت یا منفی هدایت می‌کند. مثلا کاراکتر یا کاراکترهایتان را به خوبی معرفی کنید یا اگر تحقیق تصویری دارید، بفرستید. بعد از این‌که طرح پذیرفته شد، وارد مرحله‌ی بعدی می‌شوید. در این مرحله، زمان‌بندی حدودی تولید از طرف فیلم‌ساز مشخص می‌شود و افرادی هم حضور دارند که در صورت تمایل فیلم‌ساز، به کمک آمده و به بهتر شدن کار کمک خواهند کرد. این کمک‌ها با درخواست فیلم‌ساز، از بسط دادن موضوع تا نوشتن فیلم‌نامه و یا تدوین و … را شامل می‌شود؛ و در صورت نیاز، فیلم‌ساز می‌تواند در ورک‌شاپ‌های این موسسه هم شرکت کند. طبق گفته‌ او در این مرحله مهم است که فیلم‌ساز ارتباطش را با شرکت حفظ کند و مراحل ساخت و تولید را اطلاع بدهد. ضمنا زمانی که فیلم تمام شد باید پایان کار را اطلاع بدهد. چون حمایت‌کننده‌ها مایلند تولیدات‌شان را در صورت امکان در جشنواره‌ خودشان و در جشنواره‌های معتبر دیگر شرکت بدهند. سالانه حدود ده تا دوازده فیلم تحت حمایت، در جشنواره شرکت داده می‌شود.

شرکت سرفاند چطور عمل می‌کند؟
پراریک گیلسویک مسوول فاند «سرفاند» هم بعد از فرناندز، آرام، و در عین حال خلاصه و مفید تمام اطلاعات لازم را به حاضرین داد. از جمله این‌که این شرکت نروژی ۲۱ سال است که کار می‌کند و آن‌ها هم مانند ایدفا، سالانه جشنواره برگزار می‌کنند. این جشنواره در ماه اکتبر است و سال آینده هشتم تا هجدهم اکتبر خواهد بود. پیراریک گفت شرکت‌شان قصد دارد طی دو سال آینده یعنی از سال ۲۰۱۶ تا ۲۰۱۸ یک میلیون و صد و پنجاه هزار یورو، بودجه‌یحمایتی برای ساخت فیلم‌های داستانی و مستند صرف کند.
پراریک یکی از اهداف این شرکت را ایجاد انگیزه برای به حرکت انداختن چرخ تولید در کشورهای در حال توسعه عنوان کرد. البته آن‌ها به فیلم‌سازان همه‌ کشورها کمک نمی‌کنند و لیستی از کشورهای در حال توسعه از جمله ایران دارند که فیلم‌سازان از این کشورها می‌توانند برای دریافت این فاند اقدام کنند. یکی دیگر از اهداف سرفاند، ایجاد ارتباط بین تهیه‌کننده‌های نروژی و کشورهای این لیست است. در نتیجه پیدا کردن یک تهیه‌کننده‌ نروژی یکی از مراحلی است که باید یک فیلم‌ساز طی کند تا به کمک مالی برسد.
ضمن اینکه طرح‌های ارسالی برای آنها باید برای فیلم‌های حداقل ۵۰ دقیقه‌ای باشد و حداکثر کمک مالی به یک فیلم هم ۱۰۵ هزار یورو است. خوب است بدانید حمایت مالی سرفاند، حمایت تکمیلی است. یعنی درخواست‌کننده باید حداقل ۵۰ درصد از سرمایه‌ی لازم را داشته باشد. به این ترتیب روند دریافت کمک مالی در این شرکت در دو مرحله است. اول اینکه تا اول ماه اوت، فیلم‌ساز یک تهیه‌کننده‌ نروژی پیدا کند و با او به توافق برسد، در مرحله‌ بعد این تهیه کننده فرم درخواست برای دریافت حمایت مالی را ارسال کند. اگر فرد تهیه‌کننده‌ نروژی نداشته باشد، درخواست شما خود به خود حذف خواهد شد. البته جای نگرانی نیست و در فرم موجود در سایت، می‌شود به همه‌ی تهیه‌کننده‌ها دسترسی داشت و با آن‌ها وارد مذاکره شد. آخرین مهلت ارسال فرم درخواست هم دوم مارس است. در این درخواست باید سیناپس با جزییات کامل، رزومه‌ تهیه‌کننده و کارگردان؛ و شرح مبسوط گزارش مالی پروژه‌های قبلی ارسال شود.