هنر و تجربه: نشست رسانه‌ای سی و چهارمین جشنواره جهانی فیلم فجر با حضور رضا میرکریمی دبیر جشنواره، رضا کیانیان رییس کاخ جشنواره، امیر اسفندیاری معاون امور بین‌الملل ، علیرضا شجاع‌نوری مدیر جلسات نشست‌ها و کیوان کثیریان مدیر ارتباطات با حضور اصحاب رسانه در سینما چارسو صبح امروز برگزار شد.

در ابتدای این نشست رضا میرکریمی دبیر جشنواره گفت: «ماه‌ها پیش مسئولیت برگزاری این جشنواره را به من پیشنهاد دادند و من تنها به این شرط پذیرفتم که بتوانم در ارتقای جایگاه سینمای ملی کمک کنم، کاملا مستقل باشم و حضور من کمک به یک رویداد فرهنگی و هنری باشد که بخش بین‌الملل آن دستخوش مشکلات و تغییرات زیادی شده بود، به گونه‌ای که برخی از دوستان دچار تردید شده بودند که آیا می‌توان این جشنواره را به صورت بین‌المللی برگزار کرد یا خیر؟»

وی ادامه داد: «هدفمند کردن این جشنواره نیت اصلی من به شمار می رفت و سعی کردم از تجربه کسانی که در گذشته تجربه برگزاری بخش بین الملل سینما را داشتند، استفاده کنم. مهم این بود که برای برگزاری این جشنواره شیوه اجرایی مناسب و مخاطب هدف داشته باشیم و بدانیم آیا مخاطبانی که برای این جشنواره در نظر گرفته شده اند با اهداف جشنواره می خواند یا خیر؟ به همین دلیل باید دوره های قبلی جشنواره را بررسی می کردیم و این مساله به درستی و با همکاری دوستان صورت گرفت.»

میرکریمی بیان کرد: «در کنار جشنواره ملی فیلم فجر که یک آیین و جشن مردمی است، بخش بین‌‌الملل آن به صورت جداگانه برگزار می شود و در چنین شرایطی لازم است که این بخش به صورت تخصصی‌تر برگزار شود و به سمتی برود که جامعه تحصیل‌کرده، علاقه‌مند و محقق به عنوان مخاطب این جشنواره حضور داشته باشد. در این دوره سعی کردیم که بسیاری از تشریفات پرهزینه را کنار بگذاریم و با هزینه کمتر جشنواره مناسبی را برگزار کنیم. با اعتماد به نفس می گویم که سینمای ایران یک سینمای جهانی است و با توجه به موقعیتی که دارد، نیازی نیست که مانند بسیاری از جشنواره هایی که در منطقه برگزار می شود و برای جذب مخاطب هزینه های بسیاری پرداخت می‌کند، هزینه زیاد و گزافی را پرداخت کند چراکه سینمای ایران و این جشنواره جایگاه مناسبی پیدا کرده است. خوشحالم که با موقعیت جدیدی که کشورمان در آن قرار گرفته است، استقبال خوبی از این جشنواره صورت گرفته و مهمانان قابل توجهی در این جشنواره حضور خواهند داشت.»

میرکریمی ادامه داد: «می‌خواستم یک کار تیمی مناسب برای برگزاری این جشنواره انجام دهم به همین دلیل از همه کسانی که تجربه و فعالیت بین‌المللی داشتند دعوت کردم تا در کنار من حضور داشته باشند و امروز شاهد حضور جمعیتی از تجربه‌های بین المللی در کنار من هستید.»

میرکریمی: می‌خواستم یک کار تیمی مناسب برای برگزاری این جشنواره انجام دهم به همین دلیل از همه کسانی که تجربه و فعالیت بین‌المللی داشتند دعوت کردم تا در کنار من حضور داشته باشند

دبیر سی و چهارمین جشنواره جهانی فیلم فجر با تاکید بر اینکه می خواهیم جشنواره جهانی فجر ارزان برگزار شود، بیان کرد: «هیچ جشنواره بین المللی در هیچ جای دنیا برگزار نمی شود مگر اینکه اهداف ملی خود را دنبال کند. این غلط است که فکر کنیم برای برگزاری یک جشنواره جهانی، منافع ملی خود را کنار بگذاریم. ما باید از این جشنواره به نحو احسن برای ارتقای اهداف و منافع ملی خود استفاده کنیم».

او در بخش دیگری از صحبت های خود با اشاره به یکی از بخش هایی که برای اولین بار به این دوره از جشنواره اضافه شده است، بیان کرد: «بخش «دارالفنون» که به معنای اردوی استعدادیابی در نظر گرفته شده با هدف استعدادیابی و برگزاری جلسات پرسش و پاسخ میان مهمانان خارجی و شرکت‌کنندگان جوانی است که یا یک فیلم ساخته باشند و یا تحصیلات سینمایی داشته باشند.»

این کارگردان سینما ادامه داد: «در ادامه این بخش با حمایت مدرسه عالی سینما و انجمن سینمای جوان، ۱۰۰ نفر از بچه‌های سراسر کشور انتخاب شده و در طول برگزاری این جشنواره مورد پذیرایی قرار می‌گیرند. درواقع آن هزینه‌ای که پیش از این و در سال‌های گذشته برای پذیرایی از مهمانان خارجی صرف می‌شد به جوانان دانشجوی مستعد در سینما اختصاص داده می‌شود که این بخش توسط مازیار میری اداره می‌شود. همچنین در تلاش هستیم تا در سال آینده از کشورهای همجوار که چشم یاری به سینمای ایران دارند، دعوت کنیم تا دانشجویان خود را برای حضور در این جشنواره معرفی کنند. همچنین در بخش دیگری از این جشنواره، نمایش فیلم‌های بخش‌های مختلف را برای دانشجویان در دانشگاه تهران خواهیم داشت.»

میرکریمی با تاکید بر اینکه برگزاری یک جشنواره بین‌المللی نیازمند یک سازمان است که معمولا بخش عمده بار چنین سازمان‌هایی بر دوش داوطلبان و علاقه‌مندان به سینما قرار دارد، بیان کرد: «ما در تلاش هستیم تا سایتی را راه‌اندازی کنیم و با انتشار یک فراخوان از علاقه‌مندان به سینما بخصوص دانشجویان که حداقل یک زبان بلد باشند، دعوت کنیم تا داوطلبانه با ما در این جشنواره همکاری داشته باشند. این روش باعث می‌شود تا از وضعیت کارمندی خارج شده و جشنواره حالت مردمی‌تری داشته باشد.»

او در بخش‌ دیگری از صحبت‌های خود تاکید کرد: امسال علاوه بر برگزاری کارگاه‌های آموزشی، بخش مرور بر آثار سینمای فرانسه نیز خواهیم داشت.

جشنواره جهانی فجر

دبیر سی و چهارمین جشنواره جهانی فیلم فجر در بخش دیگر این مراسم خبر داد: «جایزه محمد امین (ص) برای نکوداشت نام پیامبر اسلام در جشنواره جهانی فیلم فجر اهدا می شود.»

او در توضیح جوایز و بخش های مختلف این جشنواره گفت: «پیش از این در جشنواره بین المللی فیلم فجر جایزه مصطفی عقاد داشتیم که به آثار اخلاقی و با تم مذهبی و دینی داده می شد و ما امسال در جشنواره جهانی فیلم فجر جایزه محمد امین (ص) را به آثار مذهبی و اخلاقی اهدا می‌کنیم. این جایزه در ستایش اخلاق و آیین محمدی است.»
میرکریمی افزود: امسال یک بخش مسابقه با نام «سینمای سعادت» داریم که در این بخش ۳ فیلم ایرانی و ۱۲ فیلم خارجی روی پرده می رود که در هر سانس یک فیلم کوتاه ایرانی شامل انیمیشن، مستند و کوتاه نیز نمایش داده خواهد شد.

دبیر سی و چهارمین جشنواره جهانی فیلم فجر یادآور شد: یک بخش دیگر به نام آسیا و کشورهای اسلامی نیز داریم که رقابتی نیست. هر چند جوایزی جنبی در این بخش اهدا خواهد شد.

پیش از این در جشنواره بین المللی فیلم فجر جایزه مصطفی عقاد داشتیم که به آثار اخلاقی و با تم مذهبی و دینی داده می شد و ما امسال در جشنواره جهانی فیلم فجر جایزه محمد امین (ص) را به آثار مذهبی و اخلاقی اهدا می‌کنیم. این جایزه در ستایش اخلاق و آیین محمدی است

میرکریمی اضافه کرد:«هم‌چنین در این دوره از جشنواره جهانی فجر تندیس طلایی و سیمین به برگزیدگان اهدا می شود که شامل بهترین کارگردانی، بهترین بازیگر زن و مرد، دستاوردهای هنری و بهترین فیلمنامه است.»

در ادامه این نشست امیر اسفندیاری معاون امور بین‌الملل این دوره از جشنواره، گفت:«میرکریمی برای برگزاری جشنواره جهانی فجر تاکید بر کیفیت مناسب داشت به همین دلیل ما به برگزاری جشنواره‌ای با کیفیت بالا توجه بیشتری نشان دادیم و تلاش کردیم تا مهمانان خارجی ما از چهره‌های شناخته شده و مطرح سینمای جهان باشند. در همین راستا چهار تهیه‌کننده مشهور خارجی کارگاه‌های آموزشی را برگزار می‌کنند و یک مدرس فیلمنامه خارجی، کارگاه فیلمنامه‌نویسی برگزار می‌کند. همچنین از یک سینماگر صاحب سبک دعوت می‌کنیم تا در این جشنواره حضور داشته باشد. علاوه بر آن از مدرس اردوهای استعدادیابی در جشنواره‌های بین‌المللی برای حضور در این جشنواره نیز دعوت می‌کنیم تا کارگاه آموزشی برگزار کند. بر اساس برنامه‌ریزی انجام شده، بین ۱۷۰ تا ۲۰۰ مهمان خارجی خواهیم داشت.»

او با اشاره به برگزاری نوزدهمین بازار فیلم در این جشنواره تاکید کرد:«با همکاری رضا میرکریمی تلاش کردیم تا یک تعادلی میان غرفه‌داران ایرانی و غرفه‌داران خارجی در بازار بوجود آوریم. در همین راستا ۵۰ غرفه در بازار فیلم برگزار می‌شود و بیشتر خریداران مهم خارجی در این جشنواره حضور خواهند داشت که به بازار سینمای ایران کمک شود. به هر حال نباید فراموش کرد که تمرکز اصلی در برگزاری چنین جشنواره‌ای بر روی سینمای ایران است و ما بیشتر روی فروش آثار سینمایی در ایران اصرار داریم.» این مدیر سینمایی خبر داد که در بخش بین‌الملل ۵ داور خارجی و ۲ داور ایرانی، در بخش بهترین فیلم از کشورهای آسیایی ۵ داور شامل ۴ داور خارجی و ۱ داور  ایرانی، در بخش بین المذاهب ۲ داور خارجی و یک داور ایرانی خواهیم داشت.

علیرضا شجاع‌نوری مسئول بخش برگزاری کارگاه‌ها و جلسات تحلیل و نقد فیلم در این جشنواره، بیان کرد:«خوشحالم که در این جشنواره حضور دارم و با یک تیم خوب کار می‌کنم. گاهی شنیده می‌شود که در ایران می‌گویند کار گروهی اصلا جواب نمی‌دهد اما فکر می‌کنم که اگر سعی کنیم خوب بازی کنیم، این کارها حتما جواب می‌دهد و این دوره از جشنواره می‌تواند نمود خوبی به عنوان یک کار گروهی موفقیت‌آمیز باشد.»

اسفندیاری: ما در بخش بین‌الملل ۵ داور خارجی و ۲ داور ایرانی، در بخش بهترین فیلم از کشورهای آسیایی ۵ داور شامل ۴ داور خارجی و ۱ داور  ایرانی، در بخش بین المذاهب ۲ داور خارجی و یک داور ایرانی خواهیم داشت

این سینماگر افزود: «یک جشنواره تنها به معنای نمایش دادن فیلم و تماشا کردن آن نیست، بلکه جشنواره محل تبادل و دریافت اندیشه‌هاست. ما باید شرایطی را بوجود بیاوریم تا مهمانانی که از خارج از ایران در این جشنواره حضور پیدا می‌کنند در شرایطی قرار بگیرند که بشود اطلاعات مناسبی از آنها در حوزه فعالیتشان بدست آورد. به معنای دیگر باید جیب دانش این مهمانان را خالی کرد. حضور فیلم خوب در یک جشنواره به معنای برگزاری یک جشنواره خوب نیست، بلکه یک جشنواره خوب می‌تواند در شرایطی برگزار شود تا یک فیلم خوب داشته باشد اما تبادل علمی و اندیشه بهتری در آن صورت گیرد.»

نشست جشنواره جهانی فجر

وی بیان کرد: «در بخش جهانی جشنواره فیلم فجر جلسات پرسش و پاسخ برگزار می‌شود و این جلسات نه تنها در سالن‌های مخصوص برگزاری جلسه بلکه در تریا و کافی‌شاپ سالن چارسو نیز برگزار می‌شود. همچنین در تلاش هستیم تا کارگاه‌های تحلیل فیلم داشته باشیم که چگونگی برگزاری این جلسات به زودی اطلاع‌رسانی می‌شود.»

رضا کیانیان رییس کاخ جشنواره نیز بیان کرد: «رضا میرکریمی ایده‌هایی را برای برگزاری این جشنواره به من پیشنهاد داد که همین ایده‌ها باعث شد تا من برای حضور در این جشنواره تمایل داشته باشم. فکر می‌کنم که سینمای ایران در شرایط حاضر تنها آلترناتیو مقابل سینمای آمریکا است و به همین دلیل باید یک جشنواره بین‌المللی شرقی برگزار شود که در این منطقه تبدیل به یک قطب ‌شود.»

وی گفت: این جشنواره در طول برنامه‌ریزی‌های خود به مساله محیط‌زیست توجه ویژه‌ای نشان می دهد به گونه‌ای که ما تصمیم گرفتیم تا در این جشنواره هیچ بولتنی منتشر نکنیم و این به آن معناست که کاغذ کمتری مصرف و درخت کمتری بریده می‌شود. به جای بولتن، اپلیکیشن‌هایی طراحی شده است که مخاطبان جشنواره می‌توانند بر گوشی‌‌های خود نصب کرده و از اخبار جشنواره مطلع شوند.

 کیانیان: در طول برنامه‌ریزی‌ها به مساله محیط‌زیست توجه ویژه‌ای شد به گونه‌ای که  تصمیم گرفتیم تا هیچ بولتنی منتشر نکنیم و این به آن معناست که کاغذ کمتری مصرف و درخت کمتری بریده می‌شود. به جای بولتن، اپلیکیشن‌هایی طراحی شده است

این بازیگر در بخش دیگری از صحبت‌های خود تاکید کرد: «در جشنواره‌های گذشته بهترین هتل‌های تهران برای مهمانان خارجی در نظر گرفته می‌شد و این مهمانان برای خبرنگاران و حاضران در جشنواره قابل دسترس نبودند، اما ما در این دوره همه مهمانان خارجی را در هتل فردوسی اسکان می‌دهیم که قلب تهران است. در مسیر هتل تا پردیس چارسو نیز ۱۸ موزه معروف ایران قرار دارد که می‌توانند از آن بازدید کنند و ما این‌گونه فرهنگ و معماری ایرانی را به رخ آنها می‌کشیم.»

وی در بخش دیگری از صحبت‌های خود گفت: «کتاب کوچکی به صورت سیاه و سفید منتشر می‌شود که همه اطلاعات فیلم‌ها در آن قرار دارد. همچنین از همه دانشجویان کشور به خصوص دانشجویان رشته سینما دعوت می‌کنیم که در این جشنواره حضور داشته باشند. دانشجویان می‌توانند با حضور در پردیس چارسو، یک فرم پر کنند و کارت ورود به جشنواره را دریافت کنند. همچنین برای دانشجویان، کارت غذا نیز صادر می‌شود.»

امیر اسفندیاری در ادامه این نشست گفت: «۱۷ روز اداری تا برگزاری این جشنواره فرصت داریم و رایزنی‌های بین‌المللی در حال انجام است و بخشی از مهمانان مشخص است. فیلم‌هایی که قرار است در این دوره از جشنواره نمایش داده شود، سعی شده است تا با ارزش‌های فرهنگی ما مطابقت داشته باشد و البته فیلم‌های روز جهان و تولید ۲۰۱۵ هستند. البته فکر می‌کنم که دبیر جشنواره باید تلاش کند تا بخشی از معذورات نمایش فیلم در این جشنواره را کم کند.»

رضا میرکریمی دبیر جشنواره جهانی فجر بیان کرد:«هر کاری را که قبول می‌کنم، برنامه‌ریزی بلند مدتی برای آن در نظر می‌گیرم و امیدوارم بتوانم در دوره‌های بعدی این مسئولیت را داشته باشم، اما من تا امروز نگفته‌ام که این جشنواره قرار است از سازمان سینمایی جدا شود و به خانه سینما برود. تنها شرط من برای برگزاری این جشنواره، این بود که استقلال نظر داشته باشم به گونه‌ای که ما کمیته انتخاب نداریم و مسئولیت انتخاب همه فیلم‌ها را خود بر عهده گرفته‌ام.»

وی در بخش دیگری از صحبت‌های خود تاکید کرد:« ارزان برگزار کردن جشنواره به این معنا نیست که ما نمی‌خواهیم جشنواره هدفمند داشته باشیم، اگر برنامه‌ریزی مناسبی صورت گیرد، مخاطب اصلی جشنواره بین‌المللی وارد عرصه می‌شود.»

این کارگردان سینما در بخش دیگری از صحبت‌های خود تاکید کرد: «هر فیلمی که طی ۱۲ ماه گذشته در ایران تولید شده باشد، می‌تواند در این دوره از جشنواره شرکت کند. البته اولویت با فیلم‌هایی است که تا امروز دیده نشده است. ما در این دوره از جشنواره نمایش فیلم «گاو» را خواهیم داشت و سعی خواهیم کرد که در سال‌های آینده نیز از این طریق یکی از فیلم‌های مهم سینمای ایران را معرفی کنیم. فیلم «گاو» نیز یکی از مهمترین فیلم‌های سینمایی ایران است که عزت‌الله انتظامی برای اولین بار در تاریخ سینمای ایران به خاطر بازی در این فیلم، جایزه بهترین بازیگر را از جشنواره فیلم شیکاگو دریافت کرد.»

میرکریمی: هیچ جشنواره بین المللی در هیچ جای دنیا برگزار نمی‌شود مگر اینکه اهداف ملی خود را دنبال کند. این غلط است که فکر کنیم برای برگزاری یک جشنواره جهانی، منافع ملی خود را کنار بگذاریم

رضا کیانیان در پاسخ به این سؤال که چرا جشنواره بین‌المللی باید در یک مرکز خرید برگزار شود؟ توضیح داد:« من هم دوست ندارم که این بخش از فضای شهر به مهمانان خارجی نشان داده شود اما ما کار خود را می‌کنیم و شهرداری هم کار خود را. این شهرداری است که باید بگوید چرا چنین مشکلاتی در این بخش از شهر وجود دارد، اما فکر می‌کنم با برگزاری جشنواره بین‌المللی در چنین منطقه‌ای، مردم این منطقه یاد می‌گیرند که جشنواره‌هایی از این دست در چه فضایی برگزار می‌شود.»

رضا میرکریمی در بخش دیگری از صحبت‌های خود با اشاره به تغییر نام «بین‌المللی» به «جهانی» بیان کرد: «واژه «بین‌الملل» یک واژه جدید است که از دوره قاجار آمده است و اصالت چندانی ندارد و در عین حال به یک واقعیت عینی نگاه می‌کند، اما واژه «جهانی» به یک حقیقت  اشاره دارد و با جان جهان ارتباط دارد و می‌توان گفت که واژه «جهان» نسبت به واژه «بین‌الملل»، جهان‌شمول‌تر، خوش‌آهنگ‌تر و پر ریشه‌تر است.»

وی در بخش دیگری از صحبت‌های خود در پاسخ به این سوال که آیا در جشنواره به فیلم‌هایی با مضمون مسائلی که امروز در منطقه به وجود آمده مانند رفتارهای گروه داعش توجه می شود؟، تصریح کرد:« طبق هماهنگی‌های انجام شده، تعدادی از فیلم‌هایی که به خوبی به چنین موضوع‌هایی پرداخته‌اند، مورد توجه قرار گرفته و از میان این فیلم‌ها، سه اثر سینمایی برای حضور در جشنواره انتخاب شده است.»

دبیر سی و چهارمین جشنواره فیلم فجر در پاسخ به اینکه فیلم سینمایی «فروشنده» به کارگردانی اصغر فرهادی در این جشنواره شرکت می‌کند یا خیر؟ گفت: «همه فیلم‌های متقاضی در این جشنواره باید ثبت‌نام کنند و اگر فیلم «فروشنده» نیز ثبت‌نام کند، در جشنواره حضور خواهد داشت. البته این باعث افتخار ما است که اصغر فرهادی در این جشنواره حضور داشته باشد.»

در پایان این نشست با توجه به اینکه داریوش مهرجویی کارگردان سینما به دلیل کسالت در مراسم رونمایی از پوستر جشنواره که مزین به عکسی از فیلم «گاو» ساخته وی است حضور نداشت، فایل صوتی او پخش شد.وی در این پیام صوتی گفت: «از همه حاضران عذر می‌خواهم که در این جلسه شرکت نداشتم اما از این طریق به حجت‌الله ایوبی برگزارکننده و رضا میرکریمی گرداننده این جشنواره تبریک می‌گویم و خوشحالم که در پوستر جشنواره جهانی فجر، از یک فیلم کلاسیک مانند «گاو» استفاده شده است.»