هنروتجربه- امیر عفاف: جلسه نقد و بررسی فیلم «تابور» به همت گروه هنروتجربه با حضور وحید وکیلی‌فر کارگردان، محمد ربانی بازیگر و محمد شعله سعدی منتقد سینما در تالار حافظ شیراز برگزار شد.

کارگردان تابور در خصوص شکل گیری ایده این فیلم گفت:«ایده این فیلم از تم شکل گرفت و جذابیت آن موجب شد قصه را در این قالب تعریف کنم».وکیلی فر با بیان اینکه تابور به تماشاگر اجازه می‌دهد به عنوان خالق اثر جایگاه خود را بیابد افزود:«تابور هم به معنای کوه تور در فلسطین اشغالی است و هم در اساطیر بین النهرین با عنوان ناف زمین معنا می‌شود که این تعبیر مد نظر بوده است».

او در پاسخ به این سئوال که آیا این اثر در ژانر علمی- تخیلی قرار می گیرد؟ توضیح داد:«شاید اتمسفر فیلم به لحاظ فرمی با ژانر علمی – تخیلی تشابه داشته باشد اما بعضی از فیلم‌ها بین ژانری حرکت می‌کنند یا ژانر را می شکند».وکیلی فر با اشاره به این‌که نام فیلم تابور تا بعد از تدوین مرد مریخی بوده اضافه کرد:« این فیلم راجع به زمانه ما و فضایی که در آن زندگی می‌کنیم است».

این کارگردان درباره مقایسه این فیلم با آثار تارکوفسکی یادآور شد:«اگر چنین مقایسه‌ای واقعیت داشته باشد برای من باعث افتخار است. این شانس را داشتم که در نوجوانی با سینمای اروپای شرقی آشنا و آن را دنبال کنم در نتیجه سلیقه ام با این سبک شکل گرفت و نمی توان گفت بر کار تاثیری نداشته است».

وکیلی‌فر هم چنین با تحسین محمد ربانی بازیگر فیلم گفت:« تابور در مرداد ماه فیلم‌برداری می‌شد و لباس‌های بازیگر برای این فصل نامناسب و با رنج همراه بود اما خوشبختانه این رنج به بازی و فیلم منتقل شد».وی ادامه داد:«در ایران این تصور وجود دارد که بیان بازیگر مهم‌تر از بدن است اما در تابور سعی داشتیم بدن بازیگر بیانگر باشد».کارگردان تابور به چهره متفاوت بازیگر این فیلم اشاره کرد :«آقای ربانی به لحاظ تماتیک با شخصیت پردازی فیلم نزدیکی قابل ملاحظه ای دارد.»

محمد ربانی نیز از هدایت صحیح کارگردان تقدیر کرد: «وقتی برای کار دعوت شدم با توافق تصمیم گرفتیم فیلم‌نامه را نخوانم اما تا حدودی متوجه ذهنیت کارگردان شدم».

او در خصوص نحوه برقراری ارتباط با شخصیت فیلم توضیح داد:« به خاطر فعالیت در عرصه تئاتر زمینه شناخت ذهنی من از شخصیت‌ها فراهم می‌شود.پیش از بازی تحقیق و روانکاوی کردم تا شخصیت را به عنوان انسان روز بازی کنم. البته کارگردان هم تلاش کرد تا شخصیت ها اغراق آمیز نباشند».او اضافه کرد:«تراژدی رنج این شخصیت زیاد بود اما ایفای آن لذت داشت و بعد از اتمام کار برایم آرامش بخش بود».

محمد شعله سعدی منتقد فیلم نیز در خصوص جهان این فیلم گفت: «بعد از این‌که شخصیت بیدار می‌شود در تونل رسالت یک نشانه‌ای می‌بینیم که ارتباط جهان اثر را با جهان ما مشخص می کند». او افزود: «روایت فیلم از چشم دانای کل دیده می‌شود و دوربین به جای چشم ما قرار گرفته است اما بعد از سکانس تونل روایت به نوعی دچار دگرگونی می‌شود.»شعله سعدی ادامه داد:«با نمای مهم افتادن نگهبان و نگران شدن شخصیت اصلی به جهان واقعی وصل می‌شویم که از نشانه‌های آن اعداد فارسی روی ستون‌های پارکینگ و نوشته فارسی روی آمبولانس است».

تابور-شیراز

او با اشاره به این‌که تا سکانس یافتن سوسک با نشانه های شمایلی مواجه‌ایم و اثری از نشانه‌های نمادین و روایت تمثیلی نیست ادامه داد:«تا این سکانس از صدای محیط به عنوان افکت و موسیقی استفاده شده اما در این لحظه صدای کمانچه استاد کلهر را می شنویم».

البته این منتقد سینما  انتخاب قطعه موسیقی کیهان کلهر را نامناسب دانست: «فضای آخر زمانی و یا جهان پست مدرن که در آن انسان ها منزوی شده اند و در مکعب زندگی می کنند با نوای کمانچه مغایرت دارد.»

شعله سعدی که معتقد است فیلم‌ساز با جسارت کامل به سمت بیان تصویری صرف رفته است، افزود:« شاید بهتر بود برای بیان حدیث نفس نیز از تصویر استفاده می شد.»

او هم‌چنین این فیلم را زیر مجموعه ژانر علمی- تخیلی ندانست :«نشانه هایی در این فیلم  وجود دارد که مانع از قرارگرفتن آن در ژانر علمی- تخیلی می‌شود و بیشتر به وجه دیگری از زندگی و زمانه ما دلالت می کند.» وی با ستایش توان بازیگری محمد ربانی افزود: «کار بازیگر تابور فوق‌العاده بود و او با بازی در سکوت قدرت خود را در این عرصه به رخ کشیده است».

برچسب‌ها: