هنروتجربه: «بیوگرافی» به کارگردانی فاطمه ثقفی یکی از فیلم‌های در حال اکران گروه هنروتجربه است. این فیلم داستان آدم‌های حاشیه کلانشهری چون تهران را روایت می‌کند که بنابر شرایط موجود درگیر ماجراهای دشوار در زندگی می‌شوند؛ آدم‌های فیلم بیوگرافی «سیاه» نیستند اما سرنوشت به‌شدت تلخی دارند. روزنامه اعتماد به بهانه اکران این فیلم در گروه هنروتجربه با ثقفی کارگردان این فیلم گفت‌وگویی داشته است که در ادامه به بخش‌هایی از آن اشاره می‌کنیم.

ثقفی در قسمتی از این گفت‌وگو به آشنایی‌اش با ترنس‌ها اشاره کرده و می‌گوید:«در مقطعی از زندگی باید برای ادامه زندگی می‌جنگیدم. مهم برد و باخت نبود، مهم جنگیدن و از پا نایستادن بود. در همین مسیر کوتاه با دوستی برخورد کردم که از اختلال هویت رنج می‌برد. رنج عجیب و عمیقی بود. آشوب شدم. خودم را فراموش کردم. هیچ‌وقت فکر نمی‌کردم کسی برای اینکه بخواهد خود واقعی‌اش باشد، این‌گونه درد جانکاهی داشته باشد.»

او در ادامه درباره موضوع فیلمش می‌گوید: «من می‌خواستم از منظر دیگری چنین موضوع ملتهبی را تعریف کنم. رنجی که خانواده به واسطه بیماری فرزندشان می‌کشند بسیار عظیم‌تر و پیچیده‌تر از درد مجرد بیماری است. بیمار ناگزیر با بیماری‌اش زندگی می‌کند و گاهی با آن کنار می‌آید و در آن غرق می‌شود. اما حقیقتی بر خانواده واقع می‌شود که کمر راست کردن از زیر درد نامنتظر آن، گاهی محال خواهد بود.»

ثقفی در بخش دیگری از گفت‌وگو به چگونگی بازی گرفتن از بازیگران اشاره کرده و می‌گوید: «بازی‌ها از دل تمرین‌های طولانی به دست آمد. به جز بهار کاتوزی که دو هفته آخر به گروه ملحق شد، بچه‌ها تمرین‌های مستمر و عجیبی داشتند. ما حتی دعوای ابتدای فیلم و نزاع میانی را، چندین جلسه پی در پی تمرین کردیم. میثاق زارع قرار بود نقش دیگری را برعهده بگیرد اما در دورخوانی تصمیم گرفتیم که احمد را بازی کند. بازی او ماحصل تمرین مستمر و انگیزه‌ای بود که داشت. همین‌طور حضور مهران ملکوتی که از صدابرداران کهنه‌کار سینمای ایران است. البته او پیش‌تر هم با ساخت فیلم ثابت کرده بود که علاوه بر صدابرداری علاقه‌مند به تجربه دیگر بخش‌های سینمای ایران است. فکر کردم بهتر است میان دو کاراکتر احمد و فرهاد از نظر فیزیکی و بصری تفاوت آشکاری وجود داشته باشد تا به تمایز شخصیت درونی آنها کمک کند. از مهران ملکوتی ممنونم که پذیرفت و رفیق بود و مهربان.»

ثقفی به نگاه تجربی موجود در «بیوگرافی» اشاره کرده : «منظورم از تجربی نگاه آماتور نبود، نگاه تجربه‌گرایانه‌ای که دنبال کشف و شهود می‌گردد و گاه از مسیرهای آزموده شده عبور نمی‌کند. نگاهی که سعی می‌کند با تمام سختی‌ها راه تازه‌ای را تجربه کند و تجربه‌اش را خیلی عریان با تماشاگرش در میان بگذارد. به او دروغ نگوید و خود واقعی‌اش را پنهان نکند.»

روزنامه اعتماد گفت‌وگوی دیگری نیز با با محسن خان‌جهانی، یکی از کارگردانان فیلم مستند «انتهای خیابان پاستور» داشته است که بخشی از آن را نیز در ادامه می‌خوانید.

خان‌جهانی در ابتدای گفت‌وگو با تاکید بر این موضوع که من مستندساز سیاسی نیستم می‌گوید: «در ابتدا باید طبق روال همیشه تاکید کنم، من مستندساز سیاسی نیستم و به این موضوع اعتقادی ندارم که فیلم «انتهای خیابان پاستور» یک فیلم سیاسی است، بلکه فیلمی است که دوربین من مستندساز با کاندیداهای ریاست‌جمهوری همراه می‌شود تا یک مقطعی از تاریخ اجتماعی ایران را روایت کند. تمام تلاش من این بود که از انگ سیاسی‌نمایی دوری کنم اما شاید برخی‌ها تحلیل دیگری داشته باشند و این مستند را سیاسی بدانند. من تلاشم این بود که مقطعی از تاریخ اجتماعی کشورم را ثبت تاریخی کنم، البته تاریخی که با توجه به انتخابات تحت تاثیر سیاست است.»

خان‌جهانی که پیش‌تر از این مستند «آزادراه» را نیز در گروه هنروتجربه داشت درخصوص آن فیلم می‌گوید: «هزینه «آزادراه» همانند روال دیگر مستندهایم یک هزینه‌ عرف سینمای مستند که مرکز گسترش در اختیار فیلم‌سازان قرار می‌دهد، بود. اتفاقا این مستند بازتاب مناسبی در نمایش‌هایش داشت. به خاطر دارم وقتی در گروه هنروتجربه اکران شد به راحتی وزارت راه پذیرفت که برای اولین‌بار به یک فیلم مستند بیلبوردهای تبلیغاتی بدهد. در ضمن این مستند طبق گفته‌ برخی مدیران وزارت راه در روند ساخت آزادراه تهران- شمال تاثیرگذار بود و حتما یادتان هست که در دو بخش جشنواره فیلم فجر، در دو بخش پژوهش و بهترین فیلم مستند نامزد بود.»

فیلم «انتهای خیابان پاستور» ساخته‌ محسن خان‌جهانی و جعفر محمدی با نگاهی به انتخابات دوره یازدهم ریاست‌جمهوری در سال ۱۳۹۲ و حاشیه‌های آن زمان ساخته شد. دوربین مستندسازان در مراحل مختلف این رقابت با نامزدهای ریاست‌جمهوری آن دوره همراه شده و به روزهای پرهیاهوی انتخابات در آن سال پرداخته است. محسن خانجهانی اما فعالیت فیلمسازی خود را با «توپ من» در سال ۱۳۸۰ آغاز کرد و به دنبال آن فیلم‌های کوتاه و مستند و بلند متعددی چون «یک روز تعطیل»، «نماز آخر»، «آخرین مرد روستا»، «محسن فیلم می‌سازد»، «خواهران حافظ»، «صندلی ۲۵۷»، «آزادراه» و. . . را ساخت که فیلم مستند «صندلی ۲۵۷» او جایزه بهترین کارگردانی فیلم مستند سیاسی را از جشنواره سینما حقیقت دریافت کرد و به دنبال آن در جشنواره فیلم فجر نامزد دریافت سیمرغ بلورین بهترین فیلم هم شد. همچنین «آزادراه» نامزد سیمرغ بهترین فیلم و بهترین تحقیق و پژوهش از جشنواره فیلم فجر را هم برای این کارگردان به همراه داشت.