هنروتجربه: نمایش فیلم و نشست نقدو‌بررسی مستند «بزم‌ رزم» به کارگردانی وحید حسینی روز گذشته اول آذر ماه در خانه هنرمندان برگزار شد.
ایلیا محمدی‌نیا مجری منتقد این نشست بود. محدثه گلچین عارفی (تدوین‌گر) و وحید حسینی (کارگردان) برای پاسخ به سوالات تماشاگران در این جلسه حضور داشتند.
محمدی‌نیا در ابتدای نشست از حسینی خواست تا درباره انگیزه‌اش برای رفتن سراغ ساخت مستندی مربوط به موسیقی جنگ توضیح دهد. حسینی به اختصار در این خصوص عنوان کرد: «به خاطر علاقه زیادی که شخصا به موسیقی دارم دلم می‌خواست در این خصوص فیلمی بسازم و قصه‌هایی که درباره موسیقی جنگ شنیده بودم را برای دیگران در غالب این مستند مطرح کنم، وقتی ایده این مستند به ذهنم رسید سرباز بودم، طرح را به روایت فتح دادم و آنها با ساخت آن موافقت کردند.»
در ادامه محمدی‌نیا اشاره کرد که ممکن است مصاحبه‌محور بودن این مستند از نظر بسیاری از منتقدان یک ایراد محسوب شود ولی حقیقت این است که در مورد این فیلم بخصوص شیوه مصاحبه‌محور انتخاب درستی بوده است. او سپس بر اهمیت «بزم رزم» تاکید کرد: «این فیلم به چند دلیل مهم است، اول اینکه به نسل بعد از انقلاب نشان می‌دهد که جنگ هیچ وقت مختص یک گروه خاص نبوده است و هنرمندان بسیاری کمک کردند تا این انقلاب شکل بگیرد و به پیروزی برسد، نکته دیگر این است که -همانطور که در فیلم هم می‌بینیم- تا قبل از انقلاب موسیقی ما بزمی بوده و برای عده‌ای خاص در محافل بخصوصی اجرا می‌شده است ولی لطفی کاری می‌کند که موسیقی بزمی تبدیل به موسیقی رزمی شود و این نکته مهمی در تاریخ موسیقی ما بوده است.»
او در ادامه به تمام خوانندگان امروزی پیشنهاد کرد که دیدن این مستند را از دست ندهند و در همین خصوص گفت: «توصیه می‌کنم همه خواننده‌های پاپ و امروزی که الان فعالیت دارند و از اینکه نمی‌توانند به راحتی در حوزه موسیقی کار کنند، می‌نالند حتما این مستند را ببینند. چراکه تماشای این مستند باعث می‌شود متوجه شوند هنرمندان اصیل موسیقی ما تمام تلاششان را به کار می‌بردند و بدون نگاه کاسب‌کارانه سعی داشتند موسیقی را زنده نگه دارند.»
در ادامه وحید حسینی در پاسخ به سوال ایلیا محمدی‌نیا که چرا یک سری از آدم‌هایی که در فیلم نامشان برده می‌شود را در طول این مستند نمی‌بینیم، عنوان کرد: «حقیقت این است که من سراغ تک‌تک آنها رفتم ولی هیچکدام حاضر نشدند مقابل دوربین بیایند و درباره آن سال‌ها صحبت کنند.»

ایلیا محمدی‌نیا: همه اهالی موسیقی حتما این مستند را ببینند. چراکه تماشای این مستند باعث می‌شود متوجه شوند هنرمندان اصیل موسیقی ما تمام تلاششان را به کار می‌بردند و بدون نگاه کاسب‌کارانه سعی داشتند موسیقی را زنده نگه دارند

سپس محمدی‌نیا در خصوص تدوین این مستند عنوان کرد: «این فیلم از آن دست مستندهایی است که تا حد زیادی موفقیتش را مدیون تدوین است و با احترام به گردآورنده و کارگردانش به نظرم بخش مهمی از این مستند روی میز تدوین شکل گرفته است.»
محدثه گلچین‌عارفی در ادامه صحبت‌های محمدی‌نیا درباره تدوین این مستند و اینکه چقدر راش در اختیار داشته عنوان کرد: «ما مقدار زیادی راش داشتیم و هرکدام از این موسیقی‌دانان حرف‌های زیادی زده بودند ولی مجبور بودیم این فیلم را در حد یک مستند سینمایی کوتاه کنیم و بخش زیادی از آن حرف‌ها را حذف کنیم، ما حداکثر باید این فیلم را در دوساعت به پایان می‌رساندیم، نسخه اولیه‌ای که من تدوین کرده بودم دو ساعت و چهل‌و‌پنج دقیقه بود ولی مطمئنا کسی حاضر نمی‌شد آن را اکران کند بنابراین تصمیم گرفتیم ۴۵دقیقه‌اش را حذف کنیم. هنوز هم که هنوز است وقتی فیلم را نگاه می‌کنم با خودم می‌گویم کاش آن ۴۵ دقیقه در فیلم وجود داشت. همانطور که گفتم ما به خاطر محدودیت زمان بخش‌های مهمی از مصاحبه و فیلم‌های آرشیوی را حذف کردیم و تمام تلاشمان این بود بخش‌هایی که به نظرمان به لحاظ تاریخی اهمیت داشت را در نسخه دو ساعته بگنجانیم.»
در ادامه محمدی‌نیا از وحید حسینی خواست در خصوص مدت زمانی که برای پژوهش این مستند صرف شده است توضیح دهد. حسینی در پاسخ گفت: «شاید سی درصد از قصه این آهنگ‌ها را به خاطر علاقه‌ای که به موسیقی داشتم از قبل می‌دانستم و درباره‌شان شنیده یا خوانده بودم ولی بخش اصلی پژوهش ما درباره این مستند همزمان با پروسه ساخت آن تکمیل می‌شد، چراکه آدم‌هایی که در این فیلم به عنوان صاحب‌نظر حضور دارند به راحتی قابل دسترس نبودند و این امکان وجود نداشت که یک بار برای تحقیقات و بار دیگر برای فیلمبرداری سراغ آن‌ها برویم، آن‌ها به سختی به ما وقت می‌دادند و ما مجبور بودیم همان یک باری که به ما وقت ملاقات می‌دهند سوال‌هایمان را بپرسیم و از آن‌ها فیلمبرداری کنیم. بنابراین چیزی که شما در فیلم می‌بینید همان برخورد اول ما با این بزرگان بوده که منجر به چند ساعت گفتگو شده است.»
در این بخش از جلسه یکی از تماشاگران از حسینی خواست در خصوص علت نبودن احمدعلی راغب مقابل دوربین این مستند توضیح دهد. حسینی در پاسخ بیان کرد: «خودم هم خیلی دوست داشتم که راغب را نیز در این مستند ببینیم ولی چون ایشان شدیدا بیمار شده‌اند نمی‌توانستند مقابل دوربین بیایند. به جز آقای راغب این موضوع در مورد آقای مشکاتیان هم وجود داشت و ما او را هم نمی‌توانستیم درطول فیلم ببینیم و این یکی از افسوس‌های خودم هم بود. گرچه لطفی نیز در زمان ساخت این مستند در قید حیات نبود که خودش درباره آثارش صحبت کند ولی در مورد او این شانس را داشتیم که دیگران درباره او و موسیقی‌اش اطلاعات کافی داشته باشند و به ما انتقال دهند.»
در این بخش از نشست ایلیا محمدی‌نیا در خصوص کاراکتری که از حمید شاهنگیان در مستند «بزم رزم» معرفی می‌شود صحبت کرد : «شاهنگیان یکی از اعضای اصلی این فیلم است و به همان اندازه که می‌تواند نقش آدم خوب را ایفا کند می‌تواند بَدمن نیز باشد. در طول فیلم می‌بینیم که چندین بار او اعترافاتی را در خصوص اشتباهاتی که در زمان مدیریتش داشته است مطرح می‌کند ولی بلافاصله طوری حرفش را تغییر می‌دهد که عملکردش را توجیه کرده و خودش را تبدیل به فردی مثبت می‌کند. به نظر می‌رسد شما به ایشان فرصت دادید تا به واسطه این مستند از کارهایی که در دوره مدیریتش – درست یا غلط- انجام داده، دفاع کند.»


حسینی در پاسخ به این نقد محمدی‌نیا عنوان کرد: «قبل از هرچیز باید در مورد آقای شاهنگیان این را بگویم که ایشان آهنگساز بسیار خوبیست و من یک سری از قطعاتش را خیلی دوست دارم ولی در این فیلم بیشتر به وجه مدیریتی ایشان پرداخته شده تا آهنگسازی‌شان. ایشان در صحبت‌هایش به این اعتراف می‌کند که در یک سری موارد با تنگ نظری در مورد آثار برخی از آهنگسازان رفتار کرده است و ما می‌بینیم که با پایان دوره دو ساله مدیریتش این نوع تنگ‌نظری‌ها در مورد قطعات خودش –مثلا قطعه خمینی ای امام- نیز اتفاق افتاده است. احساسم این بود همین که مخاطب متوجه این موضوع شود که خود آقای شاهنگیان نیز به خاطر تصمیمات اشتباه مدیران دچار همان مشکلات شده است، کفایت می‌کند. از طرفی تمام تلاشم این بود که در این مستند از کات زدن معنی‌دار استفاده نکنیم و نخواهیم تصویری که خودمان از فردی مد نظر داریم را با کات‌های تدوینی به مخاطب تلقین کنیم، به نظرم این شیوه تدوین که در «بزم رزم» وجود دارد برای فیلم‌های مصاحبه‌محور شیوه بهتری است.»

دکتر علیرضا رحیمی نماینده  مردم تهران در مجلس شورای اسلامی: در اواسط این مستند واقعا اشک من در آمد و به سهم خودم پیشنهاد می‌دهم حتما به فکر ساخت بخش دوم این مستند با لایه‌های عمیق‌تر باشید و به خانم گلچین‌عارفی توصیه می‌کنم خیلی نگران طولانی شدن زمان آن نباشند

دکتر علیرضا رحیمی نماینده  مردم تهران در مجلس شورای اسلامی که خود از آزادگان دوران دفاع مقدس است نیز در این جلسه حضور داشت و با ابراز علاقه نسبت به این مستند عنوان کرد: «این مستند من را به دهه شصت برد و مظلومیت موسیقی و هنرمندان فعال در این حوزه را به خوبی به تصویر کشید. در اواسط این مستند واقعا اشک من در آمد و به سهم خودم پیشنهاد می‌دهم حتما به فکر ساخت بخش دوم این مستند با لایه‌های عمیق‌تر باشید و به خانم گلچین‌عارفی توصیه می‌کنم خیلی نگران طولانی شدن زمان آن نباشند چرا که ممکن است دو ساعت و ۴۵ دقیقه برای یک مستند سینمایی طولانی باشد ولی مخاطبی که این مستند دو ساعته را می‌بیند کامل از آن سیراب نمی‌شود. در این مستند شما نشان داده‌اید که  دفاع مقدس محدود به عده خاصی نبوده و قابل مصادره نیست.»
در پایان این جلسه وحید حسینی از گروه هنروتجربه برای حمایت از سینمای مستند قدردانی کرد و گفت: «امیدورام همانطور که تا این لحظه «بزم رزم» با استقبال خوب تماشاگران همراه بوده است، تا پایان اکرانش نیز بتواند مخاطب را با خودش همراه کند.»