هنروتجربه-کامبیز حضرتی: کامبوزیا پرتوی بعد از گذشت بیش از یک دهه از ساخت «کافه ترانزیت» با «کامیون» در سی وششمین جشنواره فیلم فجر حضور دارد. «کامیون» به نظر می‌رسد یک فیلم جاده‌ای است اگرچه کارگردانش معتقد است فیلمش جاده‌ای نیست اما بیشتر در جاده و شهر می‌گذرد. با این فیلم‌نامه نویس و کارگردان درباره «کامیون» و فضای جشنواره فیلم فجر به گفت‌وگو پرداختیم.

کامبوزیا پرتوی درباره فاصله یک دهه‌ای بین ساخت «کامیون» و «کافه ترانزیت» اشاره داشت: «این فیلم برآمده از ایده‌های قبلی من و مربوط به چند سال گذشته بود که امسال فرصتی به دست آمد و شرایط  تولید مناسب بود و آن را ساختم. حال وهوای این فیلم در ادامه کارهای قبلی من است که بعد از یک وقفه طولانی و درسن ۶۰ سالگی اتفاق افتاد. این طرح قدیمی را مدت‌ها نگه داشته بودم تا خودم آن را بسازم. بنابراین تصوری نداشتم که که آن را به شخص دیگری پیشنهاد یا ارائه کنم.»

او با اشاره به مشکلات ساخت فیلم در سال‌های گذشته بیان کرد: «در سال‌های بعد از ۸۴ امنیت سرمایه وجود نداشت و به راحتی یک فیلم می‌توانست توقیف و سانسور شود. به همین دلایل ترجیحم این بود که سرمایه به خطر نیافتد و تا زمانی که احساس امنیت ندارم، کار نکنم. چون سینما یک کار هزینه‌بردار و گران است و نیاز به سرمایه زیادی دارد. پس از آن دو- سه تا از دوستان تهیه‌کننده به اسم من پروانه ساخت دادند که با آن‌ها موافقت نشد و گفتند پرتوی نباشد و فیلم با یک کارگردان دیگر فیلم ساخته شود که این امکان وجود نداشت.»

این فیلم برآمده از ایده‌های قبلی من و مربوط به چند سال گذشته بود که امسال فرصتی به دست آمد و شرایط  تولید مناسب بود و آن را ساختم. حال وهوای این فیلم در ادامه کارهای قبلی من است که بعد از یک وقفه طولانی و درسن ۶۰ سالگی اتفاق افتاد

این کارگردان در ادامه درباره انتخاب سعید آقاخانی اضافه کرد: «در دوره فعلی و زمانی که قرار شد این فیلم را بسازیم سعید آقاخانی انتخاب اول من بود. او یکی از بهترین انتخاب‌ها برای این نقش بود چون به زبان کردی مسلط است و توانایی‌های زیادی از او سراغ داشتم که قبلا در آثار مختلف دیده بودم. ما قبلا در چند سریال کودک با هم کار کرده بودیم و می‌دانستم چه توانایی‌هایی دارد. الان فرصتی به وجود امد که در خدمت او باشیم.»

او درباره محدود شدن جشنواره و حذف بخش‌های جانبی عنوان کرد: «محدود شدن نمایش و حضور کم‌تر فیلم‌ها به خودی خود یک سختی کاری را پیش آورد و وظیفه هیات انتخاب را سخت‌تر کرد. انتخاب «کامیون» یک فرصت خیلی خوب برای فیلم است. البته امیدوارم فیلم‌ها همه خوب بوده باشند اما در این میان فیلم‌هایی هم که حق‌شان بوده به دلیل کاهش تعداد فیلم‌ها از حضور در جشنواره بازماندند. خیلی از آثار مجبور شدند از جشنواره بیرون بمانند و بعدا که این فیلم‌ها را می‌بینیم می‌توانیم بفهمیم چه فیلم‌های بودند و تماشاچی هم قضاوت خودش را راجع به آن‌ها خواهد داشت. یعنی تماشاگر می‌تواند قضاوت خودش را نسبت به قضاوت هیات انتخاب ارائه و عرضه کند.»

این کارگردان بیان کرد: «جشنواره فیلم فجر همیشه یک حالت تجربی داشته است. هر دبیری که آمده ترجیح داده‌است نگاه خودش را پیاده کند یا آنچه خودش قبول داشته را انجام دهد. این جشنواره همیشه در حال آزمون و خطا بوده است و شاید هم همیشه همین طور بماند. هربار که دبیری می‌آید یک تجربه است. حتما اگر آقای داروغه‌زاده سال بعد هم دبیر جشنواره فجر باشد بازهم جشنواره تغییر خواهد کرد. چون تجارب تازه‌ای به دست خواهد آورد که سال دوم دوباره به کار می‌گیرد. همان‌گونه که دبیرهای قبلی این کار را کردند. هرکسی که دبیر جشنواره شده یا بخش‌ها وجوایز جشنواره را کمتر کرده و یا بیشتر و بنا به نیاز دوران خودشان تجارب تازه‌ای آورند. مثلا فیلم اولی بعدا شد فیلم دومی و دوستان کهنه‌کار و هنروتجربه اضافه شدند. این موضوعات همیشه تاثیری بر کار دبیر جشنواره داشته است. این بار و نیاز این جشنواره آقای داروغه‌زاده را مجبور کرده است که این تصمیمات را بگیرد.»

خیلی از آثار مجبور شدند از جشنواره بیرون بمانند و بعدا که این فیلم‌ها را می‌بینیم می‌توانیم بفهمیم چه فیلم‌های بودند و تماشاچی هم قضاوت خودش را راجع به آن‌ها خواهد داشت. یعنی تماشاگر می‌تواند قضاوت خودش را نسبت به قضاوت هیات انتخاب ارائه و عرضه کند

او با اشاره به معرفی چهره‌های جدید در جشنواره توضیح داد: «این مساله برای جشنواره‌ها می‌تواند یک مشکل باشد. فیلم‌سازان جوان برای اولین فیلم‌شان مجبور هستند به فکر دیده شدن در اکران عمومی باشند. این اکران عمومی و ارتباط با تماشاگر لازمه سینما است. همه باید فکر کنیم چه طور می‌شود فیلم‌ها بهتر دیده شوند و مخاطب به تماشای آن‌ها بنشیند. جشنواره فجر نمی‌تواند این شانس را از این فیلم‌ها بگیرد. البته این کارها به هرحال دیده می‌شوند و فقط در جشنواره حضور ندارند.»

او درباره تصورش از اکران عمومی «کامیون» گفت: «ما آن چنان هرروز دچار تغییر و تحولات هستیم که نمی‌شود این افق را پیش‌بینی کرد. با فضایی که وجود دارد این موضوع را نمی‌توان جواب داد. همین الان ممکن است زلزله‌ای بیاید و اتفاقات طور دیگری رقم بخورد. آن چیزی که می‌شود گفت این است که فیلم‌های کمدی عموما گیشه خوبی دارند اما فضا برای اکران سایر فیلم‌ها خیلی وجود ندارد.»