هنروتجربه- کامبیز حضرتی: نشست نقد و بررسی فیلم «مکان» روز یک‌شنبه هفتم مرداد در خانه هنرمندان برگزار شد. در این نشست سیدمهدی احمدپناه کارگردان،علیرضا سردشتی فیلم‌نامه‌نویس،سیامک فارسی بازیگردان،امین مقدسی و بهنام خرم‌نیک از بازیگران فیلم این فیلم حضور داشتند.اجرای این نشست را مینو خانی منتقد سینمابرعهده داشت.

در ابتدای این نشست سیدمهدی احمدپناه  درباره فعالیت‌اش در سینما بیان کرد: « در جلسات نقد و بررسی و اکران فیلم بیشتر به قصد یاد گرفتن حضور پیدا می‌کنم و این‌که بتوانم واکنش مخاطبان را ببینم. من تازه راهم را در سینما شروع کرده و حالا حالاها باید کار کنم. کارشناسی ارشد تئاتر دارم و تقریبا هرسال کاری را اجرا یا تمرین کردم.»

او اضافه کرد: «ما از نسلی هستیم که خانواده پول‌دار و سرمایه‌گذار کنار خودمان نداریم و باید تلاش کنیم تا اثری ارائه دهیم. برای همین فاصله بین کارها زیاد است. حدود ۴-۵ سال پیش با دوستانم تصمیم گرفتم «مکان» را شروع کنم. میانگین سنی همراهان من در این فیلم زیر ۳۰ سال است. بنابراین فیلم در زمان کم و با بودجه محدود ساخته شد. هدف ما تنها ساخت یک فیلم نبود بلکه دغدغه داشتیم این موضوع را کار کنیم. بعد از تلاش روی فیلم‌نامه به این مدل از کار رسیدیم و برای هر دیالوگ زحمت زیادی کشیدیم.»

این کارگردان درباره دیالوگ‌های فیلم توضیح داد: «اسم فیلم شبهه‌برانگیز است. در جامعه ما از یک کلمه معانی مختلفی برداشت می‌شود و چون این کلمه قدرت داشت و معانی مختلفی می‌داد از آن استفاده کردیم. در این فیلم روی موضوعات مختلفی از جمله دیالوگ‌ها و شوخی‌ها تاکید داشتم. فیلم درباره یک جمع چهارنفره پسرانه است که ماجراهای آن‌ها باید از یک طرف قابل پخش و مستند کردن می‌بود و از طرف دیگر تصنعی نمی‌شد. مرز بین این دو فضا بسیار باریک است. تقریبا ۹۰ درصد دیالوگ‌ها در فیلم‌نامه بود و طبق تمرین‌ها پیش رفت.»

احمدپناه ادامه داد: «سوژه «مکان» می‌توانست نگاهی به جشنواره‌های بین‌المللی داشته باشد و بیش‌تر دوستان این توصیه را کردند که به این عنوان بین‌المللی بپردازم اما خواستم فیلم را اینجا کار کنم و با خلاقیت بتوانیم خطوط قرمز را جابه‌جا کنیم. هشت دقیقه از فیلم برای گرفتن پروانه نمایش حذف شد که در جشنواره فیلم فجر وجود داشت. پلان‌هایی که گل فیلم بود و اهمیت زیادی در کار داشت.»

این کارگردان درباره مضمون فیلم‌اش بیان کرد: «این فیلم درباره جمع چهارنفره پسرانی است که تا پیش از این تحت کنترل خانواده هستند و بعد از کنکور یکی می‌خواهد از ایران برود و دیگری سرباز است و… در این جا پسرها استقلال‌شان بیشتر شده یا مسیرشان را پیدا می‌کنند و یا به خلاف روی می‌آورند.اما این جوان‌ها اهل خلاف نیستند  و به دنبال تجربه هستند.»

او افزود: «آقای رضویان به عنوان تهیه‌کننده با کمترین دخالت به من اعتماد کرد تا کارم را انجام دهم. او یک فیلم‌ساز صاحب‌سبک است واعتمادش ارزشمند است. امین جعفری فیلم‌بردار و وحید رضویان صدابردار افراد حرفه‌ای بودند و این همکاری با افراد حرفه‌ای ترسناک و لذت‌بخش است. همین همکاری باعث شد که تولید فیلم زودتر از موعد پایان پیدا کند.»

مینو خانی: «مکان» فیلمی لذت‌بخش است
در ادامه این نشست نوبت به مینو خانی رسید. او درباره فیلم‌های تجربی سالیان اخیر بیان کرد: «دوسال و نیم است که برای مجله هنروتجربه مطلب نوشتم و بنابراین فیلم‌های هنروتجربه را زیاد می‌بینم. در ابتدا فیلم‌هایی می‌دیدیم که فرصت نمایش نداشتند و نمی‌دانستم چرا این فیلم‌ها ساخته می‌شوند. اما چمدتی است، این فیلم‌ها لذت‌بخش شده‌اند و نشان می‌دهد نفس تازه‌ای در سینمای ایران دمیده شده است.»

او ادامه داد: «مکان از جمله این فیلم‌های لذت‌بخش است که ما را به جریان هنروتجربه امیدوار می‌کند. این فیلم نشان می‌دهد که برآمده از تجربه زیستی کارگردانش است و حس خوبی دارد. اگر چه در جاهایی از فیلم اغراق یا خلاهایی وجود دارد اما آینده سینمای هنروتجربه با حضور کارگردا‌ن‌های جوانی که آزمون و خطا می‌کنند، خوب و امیدبخش است.»

او با اشاره به عنصر جذابیت در سینما  عنوان کرد: «خیلی از کارگردان‌های جوان با کار اول و دوم به مسیر خطا می‌روند. آن‌ها پس از یک توفیق نسبی در حفظ کردن سینما و مخاطب‌شان به اشتباه می‌روند و بعد از موفقیت در گیشه به بازارهای خارجی چشم می‌دوزند. این کار باعث سردرگمی مخاطبان و سرنوشت نامعلوم سینماگر می‌شود. سینما جذاب است اما زود دوستان را به خطا می‌برد.»

او افزود: «در فیلم «مکان» نیروی کنترل‌کننده اجتماعی نمی‌بینیم. فیلم‌ساز آگاهانه نخواسته است که این نیرو را ببیند. فیلم نیروی کنترل کننده بیرونی را حذف کرده و بر نیروی کنترل کننده درونی تاکید دارد. جوان‌های فیلم به دنبال رشد و حرکت‌های بعدی زندگی‌شان هستند.»

علیرضا سردشتی: در فیلم اول همه سراغ دغدغه‌هایشان می‌روند
علیرضا سردشتی فیلم‌نامه‌نویس «مکان» در این نشست اشاره داشت: «من با همکاری احمدپناه در تئاتر مشغول به کار بودم. ۷-۸ ماه طول کشید تا فیلم‌نامه نوشته شد. فیلم‌نامه‌ای که قرار بود حداقل خودمان از آن لذت ببریم. در طول اکران بازخورد مخاطبان خوب بوده است. چون موضوع فیلم مساله بسیاری بوده و همذات پندارانه به آن نگاه می‌کردند. همه در فیلم اول به سراغ دغدغه‌هایشان می‌روند. احمدپناه دغدغه اجتماعی داشت و آن را تعمیم داد.»

سیامک فارسی: از نتیجه کار راضی هستم
سیامک فارسی درباره همکاری‌اش در فیلم «مکان» توضیح داد: «با احمدپناه از زمان دانشجویی همکاری داشتیم و کارهای مختلفی کردیم. ۴-۵ سال پیش قرار بود خودم هم در این پروژه بازی کنم اما نشد و در واقع هنگام تولید سن من دیگر به شخصیت‌های فیلم نمی‌خورد،به همین دلیل جای خودم را در گروه کارگردانی می‌دیدم. با خودم گفتم یا بازیگردانی می‌کنم یا دراین پروژه نیستم. احمدپناه هم بازیگردانی فیلم را پیشنهاد داد. دست دادیم و همکاری ادامه پیدا کرد. در طول کار به خاطر محدودیت پروژه کارهای دستیار کارگردان را هم انجام دادم.»

او افزود: «ما با این مساله به شکل مستقیم و غیرمستقیم مواجه بودیم که شما حرفه‌ای نیستید. این یک واقعیت بود اما آن‌قدر خودم را باور داشتم که می‌دانستم می‌توانم بازیگردانی کنم و کارگردان هم به من اعتماد کرد. در این کار چند هدف از جمله اختلاف بازیگران در عین رفاقت قدیمی مدنظر بود که درآمد اما سن و سال بازیگران باید جوان‌تر می‌بود. از نتیجه کار خودم و تیم راضی هستم.»

امین مقدسی: تجربه خوبی بود
امین مقدسی بازیگر فیلم نیز در این نشست عنوان کرد: «این فیلم اولین تجربه سینمایی و جلو دوربین من بود. پیش از آن در تئاتر کار کرده بودم اما نه برای دوربین. روز اول فیلم‌برداری با دوربین غریبه بودم و هیجان داشتم اما بعدا با آن راحت شدم. «مکان» تجربه خوبی بود. تهیه کننده و کارگردان به من اعتماد کردند و امیدوارم این اعتماد بازهم اتفاق بیافتد.»

بهنام خرم‌نیک: جدی‌ترین تجربه بازیگری‌ام بود
بهنام خرم‌نیک بازیگر دیگر فیلم نیز درباره سوابق خود در زمینه هنربازیگری بیان کرد: «من کارم را از مدرسه هیلاج شروع کردم و سال ۹۰ فارغ التحصیل شدم. در زمینه تئاتر و فیلم کوتاه کار کردم. پیش از «مکان» پنج فیلم حرفه‌ای کوتاه بازی کردم اما این فیلم جدی‌ترین تجربه بازیگری برای من بود.»

عکس:یاسمن ظهورطلب