هنروتجربه:رایا نصیری کارگردان فیلم «دژاوو» عنوان کرد که برایش مهم است با ساخت هر فیلم، مخاطب را دچار پرسش کند.

پخش فیلم «دژاوو» که در گروه سینمایی هنروتجربه در حال اکران است، به زودی در شبکه خانگی شروع می‌شود. خبرگزاری خبرآنلاین با رایا نصیری، کارگردان این فیلم گفت‌وگو کرده است. نصیری در بخشی از این گفت‌وگو در پاسخ به اینکه آیا فیلم نمی‌توانست در قالب فیلم کوتاه ساخته شود، گفت:«قبول ندارم که «دژاوو» در قالب یک فیلم کوتاه، می‌توانست فحوای کلام خود را بیان کند. شاید «دژاوو»می‌توانست ریتمی متفاوت برای راضی کردن همه مخاطبین داشته باشد. فیلم کوتاه، مولفه‌های خودش را دارد و داستان «دژاوو» در فیلم کوتاه نمی‌توانست مهلت این را داشته باشد که به مفهومی از رخوت و ابهامِ یک زندگی مشترک طولانی برسد.»

او درباره نگرانی نسبت ریتم کند فیلم نیز عنوان کرد:«ترسی نداشتم و برایم چالش‌برانگیز بود و آن را به حساب شجاعتم می‏‌گذارم. من نمی‏‌توانم ادعا کنم که شاهکار ساخته‌ام، چون همه فیلم‌ها با نقاط ضعق و قوت خود، یک تجربه هستند با آزمون و خطا. من نمی‌توانم توهم این را داشته باشم که تماشاچی موظف است که از تجربه من در بیان یک مطلب در قالب سینما خوشش بیاید. زمانی که از فیلم به عنوان یک فیلم‌ساز جدا می‌شوم، خودم را به جای مخاطب می‏‌گذارم و قطعا متوجه نقاط ضعف و قدرت فیلمم می‏‌شوم.»

نصیری سپس به فیلم‌نامه این اثر اشاره کرد:«فیلم‌نامه «دژاوو» حدود هشت سال پیش به ذهن من خطور کرد که نتیجه پژوهش‌هایم در سینمای مستند بود. در مستندی به نام «عشق؛گم شده» که چند سالی هم هست، درگیرش هستم، میانِ خانواده‌ها زنان و مردانی را دیده‌ام که در زندگی مشترک‌شان به خاطر عدمِ بیان احساسات‌شان، دچار مشکلات زیادی می‌شوند. اگر آدم‌‏ها بعد از جدایی به هر دلیلی که اتفاق می‌افتد؛ دوباره با هم روبه‌رو بشوند، آیا می‌توانند با رویکرد دیگری با آن برخورد کنند؟ در تحقیقاتم متوجه شدم که اکثر آدم‏‌ها، کمپلکس‌های (درگیری‌ها) روانی را که نسبت به هم متحمل شدند هیچ‌وقت با هم بیان نمی‌کنند که تا آخر عمرشان در خاطراتشان باقی می‌ماند و همین در فصل‌های دیگر زندگی‌شان هم صدماتی قطعا خواهد زد.»

او در مورد اینکه تهیه‌کنندگان تمایل کمتری برای ورود به این حوزه‌ها دارند، اظهار کرد:«هر تهیه‌کننده‌ای حاضر نمی‌شود سرمایه‌گذار این دست فیلم‌ها بشود. مگر در دو حالت، یا واقعا جزو آدم‌هایی هست که نسبت به ساخت این دست فیلم‌ها دغدغه دارد یا شاید تازه وارد است و به عرصه سینمایی که این روزها بر پاشنه دیگری می‌رقصد،واقف نیست.»

نصیری در بخش دیگری از این گفت‌وگو عنوان کرد:«برای من مهم است که در حرفه سینماگری مستند یا داستانی، حتی در حرفه بازیگری‌ام، دغدغه‌های اجتماعی‌ام، بیان شود. معتقدم سینمای ما به اندازه کافی فیلم‌های سرگرم کننده تولید می‌کند؛ پس ای کاش مثل زکات بخشی از سرمایه‌های دولتی و خصوصی صرف ساخت فیلم‌های دغدغه‌مند هم بشود. البته ادعایی ندارم بگویم یک فیلم روان‌شناسانه تخصصی می‌توانم بسازم، چون نه روانشناسم و نه جامعه‌شناس. اما در تحصیلات و تجربه مستندسازی‌ام و نگاهی که به سینما دارم؛ باور دارم که سینما حتی اگر سرگرم کننده باشد؛ وظیفه‏‌اش این است تلنگری به مخاطب خود در مسیر رشد روانی بزند. برای من مهم است که با ساخت هر فیلمی مخاطبم را دچار پرسش کنم.»

او با بیان اینکه تلاش می‌کند در سینمای مستند یا داستانی موقعیتی ایجاد کند تا شاید مخاطب را به بعضی از رفتارها و احساساتش آگاه کند، افزود:«نمی‌دانم تا چه اندازه با دنیا و جهانِ مخاطبینم و یا منتقدان همخوانی دارد. به هرحال تجربیات و دریافتِ انسان‌‏ها از زندگی متفاوت هست و سلایق ما در ساختاری که برای بیان در سینما انتخاب می‌کنیم، گوناگون.»

کارگردان مستند «عشق؛گم شده» درباره مهم‌‏ترین تجربیاتش در سینمای مستند و داستانی گفت:«همیشه فکر می‏‌کردم کار کردن با تهیه‌کننده حرفه‏‌ای سخت است. اما الان به این نتیجه رسیدم که در هر دو گونه سینما با تهیه‌کننده حرفه‌ای کار کنم و تمام سختی‌‌هایی را که در پی دارد، با جانِ دل بخرم. تهیه‌کننده حرفه‌ای خوب می‌داند از پیش‌تولید تا پساتولید، چگونه از محصولش حمایت کند و از این پس هر فیلم‌نامه‌ای را که نوشتم و تهیه‌کننده پیدا کردم؛ قبل از تولید یک پخش‌کننده نیز برای آن درنظر خواهم گرفت چون به توسعه فیلم کمک می‌کند. مورد آخر و مهم اینکه دیگر به هیچ عنوان قبول نمی‏‌کنم با کمترین تجهیزات و خِست در برنامه‌ریزیِ روزهای کاری‌ام، فیلمی را بسازم. متاسفانه این وجه انتخابم در تولید «دژاوو» صدمه زیادی به فیلم زد.»

کارگردان «دژاوو» در پایان به کارهای آینده‌اش اشاره کرد:«دو فیلم‌نامه دارم که هر دو در حال بازنویسی هستند. یکی در ژانر وحشت به نامِ «ده تا سنگ» و دیگری در ژانر اجتماعی. برای هر کدام که تهیه‌کننده پیدا کنم، بلافاصله شروع خواهم کرد. البته «ده تا سنگ»، ساختش مستلزم فصل زمستانِ است و امیدوار هستم امسال این کار را شروع کنم، وگرنه می‌ماند برای زمستانِ یکی از سال‌های آینده.»