هنروتجربهترجمه مریم شاه‌پوری: فیلم‌سازان سیه‌چرده «ظاهراً» هر روز بیش‌تر در نظام استودیویی هالیوود مورد توجه قرار می‌گیرند.

در این شرایط جشنواره فیلم لوکارنو هم از اقدامی جالب‌ توجه خبر داده است و می‌خواهد بزرگداشتی با عنوان «نور سیاه» / Black Light (اصطلاحی که در عکاسی «سیاه‌نور» یا «نور نامرئی» هم ترجمه شده) برپا کند که با نمایش نسخه تازه ترمیم‌شده فیلم مشهور اسپایک لی با نام «کار درست را انجام بده» (به بهانه سی‌امین سالروز اکران فیلم) افتتاح می‌شود.

این برنامه مرور آثار سینمای سیاهان که بیش از چهل عنوان را در خود جای داده است، از درام صامت «درون دروازه‌های ما» (۱۹۲۰؛ قدیمی‌ترین فیلم زیرژانر بقای شناخته‌شده در تاریخ سینما که یک فیلم‌ساز آمریکایی آفریقایی‌تبار ساخته است و مبارزه یک معلم مدرسه را در «دیپ ساوث» به تصویر می‌کشد) تا مستند کریستوفر هریس با عنوان «هنوز این‌جا» (۲۰۰۰؛ که محله‌های سیاه‌پوست‌نشین و حال‌وروزشان را به نمایش می‌گذارد.)

عناوین غیرآمریکایی این برنامه هم شامل چنین فیلم‌هایی می‌شود: «دختر سیاهی از…» (۱۹۶۶) به کارگردانی فیلم‌ساز مؤلف سنگالی عثمان سِمبِن که بر اساس داستان کوتاهی از خودش ساخته شد و اولین فیلم بلند او و حوزه «آفریقای سیاه» به شمار می‌رود که فیلم‌سازی آفریقایی ساخته و مورد توجه بین‌المللی قرار گرفته است؛ یا درام رمانتیک کوبایی «هر جوری» / De Cierta Manera محصول ۱۹۷۴ به کارگردانی سارا گومز؛ یا موزیکال «هند غربی» (۱۹۷۹) اثر مِد اوندو از موریتانی که البته به فرانسه مهاجرت کرد.

اما وضعیت فیلم‌سازان سیاه در آمریکای سال ۲۰۱۸ واقعاً بهتر از قبل بود و طبق گزارشی، چهاردرصد از کارگردانان صد فیلم پرفروش سال در نظام استودیویی هالیوود را تشکیل می‌دادند. این آمار در قیاس با سال قبلش ۲۰۱۷ رشدی ۲۷۰ درصدی دارد. «بلک پنتر» (رایان کوگلر)، «کلنزمن سیاه» (اسپایک لی) و «کرید ۲» (استیون کِیپل جونیور) از جمله فیلم‌های مؤثر در این آمارند.

گرگ دو کویر جونیور، بانی این برنامه در لوکارنو، می‌گوید فیلم‌ها بر اساس مفهوم «جهان‌گرایی» انتخاب شده‌اند و «همگی این بحث را گامی به جلو خواهند برد.» مدیر هنری تازه لوکارنو، لی‌لی هینستین، که ایده برنامه «نور سیاه» از آن اوست، در این باره می‌گوید: «هدف‌مان فراتر رفتن از جنبش «من هم» است و تلاش برای بررسی مسائل سیاهان و اهمیت جایگاهی که این سینماگران دارند و کم‌تر از آن بهره‌مند شده‌اند.»

هفتادودومین دوره از جشنواره لوکارنو که به سینمای مستقل جهان اختصاص دارد، از ۷ تا ۱۷ ماه اوت (۱۶ تا ۲۶ مرداد) در این شهر سوییسی کنار دریاچه برگزار می‌شود.

  • ورایتی