هنروتجربه:«خانه پدری» یازدهمین تجربه سینمایی کیانوش عیاری پس از فراز و نشیب‌های بسیار بالاخره از امروز چهارشنبه اول آبان روانه اکران شده‌ و در اولین روز هم بلیت‌های اغلب سانس‌های آن به فروش رفته‌است.«خانه پدری» سال ۱۳۸۹ ساخته شد و در جشنواره فیلم فجر هم به نمایش درآمد و یک روز هم بر پرده سینماها رفت اما فقط به خاطر یک صحنه اکران آن متوقف شد.توقفی که عیاری بارها و بارها طی این سال‌ها آن‌را یک سوتفاهم بیهوده توصیف کرده‌است.

خبر اکران «خانه پدری» طی دو سه روز گذشته از اخبار مورد توجه رسانه‌ها بوده‌است و امروز هم گفت‌وگوهایی با این کارگردان در رسانه‌ها منتشر شده‌است. یکی از سوالات مشترک این گفت‌وگوها درباره اصلاح صحنه‌ای است که در تمام این سال‌ها دلیل اصلی نمایش داده نشدن این فیلم بود.در این میان معاون نظارت و ارزشیابی سازمان سینمایی نیز در گفت‌وگویی از اصلاح این صحنه خبر داد و تاکید کرد: «با اصلاح صحنه مورد مناقشه «خانه پدری» این فیلم هیچ مشکلی برای اکران عمومی ندارد» .‌او هم‎چنین« خانه پدری» را  یکی از آثار برجسته سینمای ایران و از بهترین فیلم‌های عیاری دانست و عنوان کرد:«بر اساس گفت‌وگوهایی که با آقای عیاری انجام شد با اصلاح صحنه مورد مناقشه و خشن به گونه‌ای که به کلیت فیلم آسیب وارد نشود، آن را آماده اکران کردیم و الان صحنه‌ای که مشکل بود اصلاح شده است».

عیاری هم در گفت‌وگویی تغییرات صحنه به قول خودش مناقشه برانگیز را تایید می‌‎کند و حاصل تعامل با مدیران سینمایی برای اصلاح این صحنه را ناامید کننده نمی‌داند:«سازش الزاما به معنای مقاومت و استقامت نیست. گاهی اوقات سازش می‌تواند یک تصمیم عقلانی باشد. تلاش کردیم بدون اینکه لطمه‌ای به فیلم وارد شود، با تغییرات جزئی زهر آن صحنه مناقشه‌برانگیز را بگیریم. راستش بعد از سال‌ها، حالا که به فیلم نگاه می‌کنم ترجیحم این است این صحنه به همین گونه‌ای باشد که الآن در فیلم است و نه شکل قبلی‌اش». و درباره دلیل این تغییر نگاه توضیح می‎دهد:«می‌تواند حاصل تغییری باشد که به دلیل افزایش سن در من ایجاد شده است. الآن برای من شکل فعلی فیلم جذابتر است».

همین که هر از گاهی یک فیلم جامعه‌نگر به اکران درمی‌آید و فروش خوبی می‌کند و علاقه‌مندان به سینما را راضی نگه می‌دارد امیدوارکننده است؛ تماشاگران مشتاقی که گاهی اوقات از سالن سینماها فاصله می‌گیرند و ترجیح می‌دهند به صورت خصوصی فیلم‌های عمدتاً خارجی را پیدا کنند و با دیدن آن‌ها خودشان را راضی نگه دارند

او هم‌چنین در گفت‌وگوی دیگری از دلشکستگی‌های ناشی از اکران نشدن آثارش می‌گوید:«در پی دل شکستگی ناشی از توقیف فیلم «خانه پدری»و بعد هم «کاناپه» انرژی من گرفته شده بود، البته به هر حال بعد از چند سال فیلم «کاناپه» را ساختم و فکر می‌کنم ساخت «کاناپه» باعث شد از آن دوران آزاردهنده توقیف «خانه پدری»خلاص شوم، ولی این هم توقیف شد گرچه آن را پیش‌بینی می‌کردم. آرزویم این است که یک بار دیگر مسئولان به این مسئله توجه کنند که آیا فیلمی مثل «کاناپه» باید از اکران عمومی کنار گذاشته شود؟ الان پس از حدود یک دهه که «خانه پدری»در معرض تماشای عموم قرار می‌گیرد قطعا برای همه سوال‌ برانگیز  خواهد بود که چرا این فیلم باید یک دهه متوقف شود. طبیعی است که مثل خیلی دیگر از اتفاقات این سال‌ها و حتی از گذشته‌های دور همین طور بوده که فیلم‌ها توقیف می‌شوند و بعد از نمایش همه تعجب می‌کنند که چرا؟ چون نه ویرانی به وجود آورد و نه اتفاق بدی رخ داد» آرامشی که ناشی از دیده شدن این فیلم دارد مرا خوشحال و در عین حال متاثر می‌کند که چرا دیگر فیلم‌های من اگر توقیف نشدند، ولی با آن‌ها به گونه‌ای برخورد شد که کم از توقیف نداشت؟ مثل «بودن یا نبودن» که فقط پنج روز اکران شد و بعد توقیف، در حالی که بعدها تلویزیون دو بار آن را پخش کرد و در آن سال‌ها یکی از پزشکان متخصص و مشهور بیماری‌های قلبی اعلام کرد که نمایش این فیلم در تلویزیون آمار اهدای قلب در کشور را به طرز خیرکننده‌ای بالا برد و آیا این اتفاق نباید دست‌کم کسانی را که مسئول توقیف این فیلم بودند خجالت‌زده می‌کرد؟ آیا برای دستاوردهای بسیار کمتر از این در سینمای ایران، هزینه‌های بسیار سهمگین‌تر پیش نیامده؟! اما نه تشکر و نه هیچ قدردانی را بابت این اتفاق شاهد نبودم گرچه انتظاری هم نداشتم».

«خانه پدری» بعد از نزدیک به یک دهه از ساخت قرار است برپرده سینماها برود، اتفاقی که شاید برای بسیاری از فیلم‌ها و کارگردان‌های‎شان به قطع ارتباط تماشاگران با موضوع فیلم و دغدغه‌های آن بیانجامد اما عیاری معتقد است فیلم بیات نشده‌است:« قاعدتا فکر می‌کنم این فیلم بیات نشده و نسبت به آنچه همان ۱۰ سال قبل می‌توانست در ذهن تماشاگر رسوخ کند، تغییری نکرده چون وارد مسائل روز نشده است».

این کارگردان هم‌چنین دلیل استقبال تماشاگران از این فیلم را در روز اول اکران کنجکاوی می‌داند:«فیلمی که یک دهه توقیف بوده و جلب توجه کرده، خواه‌ناخواه مردم را کنجکاو می‌کند. همه فیلم‌های توقیف شده در کنار همه این دلشکستگی‌ها، با استقبال مردم مواجه می‌شوند». اما در ادامه آرزو می‌کند عامل فروش و استقبال فقط این کنجکاوی نباشد:«فقط می‌توانم از یک آرزو بگویم. امیدوارم که عامل فروش این فیلم صرفا کنجکاوی ناشی از یک دهه توقف و صحبت‌هایی که جسته و گریخته درباره فیلم شنیده‌اند نباشد. امیدوارم «خانه پدری» بر اساس ویژگی‌های خودش تماشاگران را جذب کند و البته به فروش خوبی هم برسد. فروش بالای چنین فیلمی در کنار فضایی که متأسفانه بر سینمای ایران حاکم است امیدوارکننده خواهد بود. همین که هر از گاهی یک فیلم جامعه‌نگر به اکران درمی‌آید و فروش خوبی می‌کند و علاقه‌مندان به سینما – نه فقط کسانی که سینما را بهانه‌ای برای پرکردن اوقات خود یا دور شدن از مشکلاتشان می‌بینند – را راضی نگه می‌دارد امیدوارکننده است؛ تماشاگران مشتاقی که گاهی اوقات از سالن سینماها فاصله می‌گیرند و ترجیح می‌دهند به صورت خصوصی فیلم‌های عمدتاً خارجی را پیدا کنند و با دیدن آن‌ها خودشان را راضی نگه دارند. امیدوارم «خانه پدری» این نقش مهم را در کنار دیگر فیلم‌هایی که طی این سال‌ها ساخته شده ایفا کند».

منابع:خبرگزاری ایسنا/روزنامه ایران