هنروتجربه-مرسده محمدی: مجتمع سیتی سنتر اصفهان شنبه نهمین روز آذرماه میزبان نمایش مستندهای «زیر صفر مرزی» و«لالایی جنگ» بود. بعد از نمایش نیزجلسه نقد و بررسی فیلم «زیرصفر مرزی» با حضورمهدی افشارنیک کارگردان این فیلم برگزار شد. اجرای این جلسه را سید مهدی سجادزاده برعهده داشت.

در ابتدای این برنامه سید مهدی سجادزاده از تجربه‌های قبلی مهدی افشارنیک پرسید و او در پاسخ توضیح داد:«اولین فیلمم یک مستند آبگوشتی بود به نام” نوستالیزی”ترکیبی از لغت نوستالژی و دیزی و در مورد آبگوشت بود.یعنی سوالش این بود که چرا پدیده‌هایی مثل دیزی خوردن و قلیان کشیدن در تهران دوباره باب شده‌است و ازآقای زیباکلام در این فیلم درحالی‌که آبگوشت ‌می‌خورد، سوالاتی ‌می‌پرسیدیم(با خنده) از این لحاظ فیلم آبگوشتی بود. بعد از آن هم مستند دیگری ساختم با نام “نامه‌های یک جاسوس نفتی” و مساله مطرح شده در آن این بود که چرا ما با سرمایه‌گذاری خارجی در صنعت نفت مشکل داریم و یک نگاه تاریخی هم داشت.این  فیلم خیلی دیده شد و وزیر نفت در جلسه اکرانش آمد و یک سخنرانی کوبنده کرد اما به لحاظ سینمایی خیلی حرفه‌ای نبود».

در ادامه این نشست مهدی افشارنیک در پاسخ به سوالی درباره چگونگی آشنایی‌اش با سوژه «زیرصفرمرزی» گفت:« تحصیلاتم فوق لیسانس علوم سیاسی است و مدت‌ها خبرنگار حوزه نفت بودم، یک بار که برای تهیه گزارش نفتی به دشت آزادگان یا همان دشت میشان رفته بودم، با دیدن فقر منطقه و صحبت با اهالی با شخصیت علی‌ هاشمی‌ آشنا شدم و موضوع او مرا درگیر کرد. گزارشی در این باره نوشتم اما بازهم سوژه رهایم نمی‌کرد و با آن درگیر بودم، پس تصمیم به ساخت فیلمی با این موضوع گرفتم. فیلم‌نامه را نوشتم و به علی جلیلوند دادم، ابتدا قبول نکرد تا این‌که او چند بار با من به آن منطقه آمد و با موضوع درگیر شد و ازآنجا که خودش هم نگاه اجتماعی دارد، قبول کرد تا کار را بسازیم. در حین ساخت فیلم کمی‌ هم جنگی شد».

در بخش دیگری از این نشست، افشار نیک در مورد منطقه جغرافیایی دشت آزادگان توضیح داد:« این منطقه بین ایران و عراق مشترک است یعنی هور بین آن‌ها مشترک است .به لحاظ آب و هوایی هم این منطقه در جلگه خوزستان، هوای خوب و لطیف و مرطوبی دارد. جایی که مثالش را در هیچ کجا پیدا نمی‌کنیم. دشتی که قبل از جنگ پر بوده از میش‌ها و به همین سبب به دشت میشان شهرت دارد. درخلال جنگ این منطقه و منطقه مشابهش در عراق از لحاظ جغرافیایی نابود ‌می‌شود، بعد از جنگ نیز به دلیل منطقه نفتی شدن رو به نابودی ‌می‌رود. قسمت بزرگی از هور خشک ‌می‌شود و معیشت منطقه از بین ‌می‌رود و متاسفانه فقر به آن‌ها رو ‌می‌آورد».

او در ادامه درباره علی هاشمی و ارتباطش با این منطقه هم عنوان کرد:« علی‌هاشمی‌ فرمانده بود قرارگاه نصر را راه‌اندازی کرده بود و…. در دورانی به او اتهام‌هایی زده شد ،او ۲۲ سال مفقودالاثر بود تا این‌که در ۲۹ اردیبهشت ۱۳۸۹ پیکرش پیدا می‎شود، ورق بر‌می‌گردد و او ‌می‌شود نماد مظلومیت مردم آن منطقه، ‌می‌شود اسطوره آن خطه، مردم منطقه دشت آزادگان مظلومیت خودشان را در او ‌می‌بینند».

کارگردان مستند «زیرصفر مرزی» در پاسخ به سوالی در مورد ژانر فیلمش هم گفت:« فیلم خیلی عامدانه ژانر کارآگاهی را برنمی‌گزیند و فقط یک گزارش ‌می‌دهد از زندگی علی‌هاشمی ‌و برخوردی که با او شده‌است».

در بخش دیگری از این نشست افشار نیک نکاتی را  پیرامون تولید این مستند عنوان کرد:«تیرماه سال ۹۶ برای اولین بار در اوج بی‌آبی هور، به آن منطقه در سوسنگرد رفتم و با مردانی مواجه شدم که در دمای ۵۲ درجه، در حال ماهیگیری کنار هور بودند. بعد از آن یک سال تمام به آن منطقه رفت و آمد داشتم. درواقع تحقیقاتی هم که برای فیلم انجام شد، طی همان یک‌سال بود اما پیش تولید به لحاظ تولید حرفه‌ای ۴۰ روز به طول انجامید. تولید فیلم و فیلم‌برداری آن در ۲۰ روز انجام شد و تدوین آن از اولین روز تابستان آغاز شد و در اواسط مهرماه به پایان رسید که حدود ۱۰۰ روز شد تا فیلم به جشنواره حقیقت برسد».

مهدی افشارنیک در پایان از سوژه فیلم جدیدش گفت:« یک فیلم جدید مستند داریم که در مورد ۴۰ سالگی اشغال سفارت آمریکاست وحدود یک ماه دیگر ساختش را شروع ‌می‌کنیم. کار سفارش جایی نیست و خودمان مشغول انجام کارهایش هستیم».