هنروتجربه: مستند داستانی «شهر سوخته» به کارگردانی به کارگردانی ناصر پویش این روزها در هنر و تجربه در حال اکران است.

دکتر علی موسوی؛ پژوهشگر دانشگاه کالیفرنیا و علی صارمیان؛ داستان نویس و منتقد هنری با نگارش یادداشت‌هایی به بررسی مستند «شهر سوخته» پرداخته اند و در ادامه مطلب پیش رو مشروح این دو یادداشت را می‌خوانید؛

علی صارمیان؛ داستان نویس و منتقد هنری:
مستند شهر سوخته؛ بازشناسی دولت شهری ایرانیان
سخت‌ترین کارهای مستند آنجاست که پیش از تو الگویی برای تعریف موضوع وجود نداشته است‌ و یا بازشناسی در میان هزاران فیش و سند ، به سربالایی استناد دقیق برمی خورد.
ناصر پویش ؛ ادامه نسلی چون منوجهر طیاب و محمدرضا اصلانی و حمید سهیلی مظفر است. آنها که از مطالعه و فیش برداری با دوربین؛ به بازشناسی تمدن این کهن دیار رسیدند.مستند شهر سوخته فیلم اختصاصی اهالی باستان شناسی و یا استخوان خورد کرده‌های تاریخ نیست‌ .باز شناسایی دقیقی ((از آنچه ما ایرانیان بودیم )) در قالب صدها ساعت درنگ در سخت ترین پلان‌های کشف یک شهر پیش از زبان و تاریخ است.شاید به همین دلیل است که ناصر پویش با همت بلند و هزینه شخصی و ادغام خویش در نفس های سخت کاشفان شهر سوخته سیستان ، زابلستان رستم شاهنامه را از پس هزاران سال ؛ به صفحه عریض نقره‌ای درآورده است.او حتی در بازسازی دراماتیک روایت ها به شکل نمایش موازی تاریخ ؛ زبانی اختراع کرده است که بسیار نزدیک به اجداد پیش از تمدن جهان است‌.فیلمی پرزحمت و پر مفهوم درباره طلوع تاریخ هم‌زیستی در ایران و بسیار پر قدمت تر از دولت شهرهای یونانی.
سه هزار سال پیش از تاریخ میلادی ، ایرانیانی می زیستند که به گواه دقیق باستان شناسان و انسان شناسی مدرن ، زندگی پر مفهومی در طلوع تمدن ؛ هستی شناسی و مرگ را زیسته اند‌.این زحمت بازشناسی در قالب فیلمی که می تواند تدوین های مختلفی برای سلیقه های گوناگون پیدا کند ، اثری واجد ارزش و درک تازه‌ای از ایرانشهری به تماشا گذاشته است.
«شهر سوخته» ناصر پویش ؛ ایرانشهری زابلستان شاهنامه ایرانیان است‌.

 

دکتر علی موسوی؛ پژوهش‌گر دانشگاه کالیفرنیا
«شهر سوخته»؛ تصویری جذاب از محوطه کمتر شناخته شده
فیلم مستند داستانی «شهر سوخنه» ساختۀ ناصر پویش را چند بار دیدم و هر بار از دیدن آن بیشتر لذت بردم. سرزمین کهن ایران با شواهد باستانی غنی خود بارها مورد توجه فیلمسازان و مستندنگاران بوده اما تا کنون کمتر فیلم مستندی به جذابیت فیلم شهر سوخته دیده‌ام. کارگردان به خوبی تلفیقی از بخش مستند و بخش تخیلی با بازسازی مراسم تدفین ساکنان باستانی محوطه ارائه می‌کند. سخنان باستان‌شناسان کاوشگر محوطه، به ویژه آقای دکتر سید منصور سید سجادی، در بین تصاویر زیبای شهر سوخته مستند آقای پویش را بسیار پربار کرده است. جالب اینکه مصاحبه با کاوشگران در محل صورت گرفته و توضیحات آنان روان و همگام با شرح مصور شهر سوخته است. از جمله دیدنی‌های فیلم منظره محوطه است که در آن کودکان محلی با بزی مشغول گردش در تپه ماهورهای شهر باستانی هستند. از دید یک باستانشناس، به نظر من، فیلم ناصرپویش تصویر جذابی از محوطه کم شناخته شده، اما مهم شهر سوخته است و امیدوارم ایشان با همین روش دیگر محوطه‌های باستانی ایران چون پاسارگاد، شوش و تخت جمشید و تخت سلیمان را به تصویر بکشند.

برچسب‌ها: