هنر و تجربه ترجمه مریم شاه‌پوری: جشنواره فیلم ونیز که این روزها در حال برگزاری است، امیدها و انتظارها از سینمای مستقل را دوباره زنده کرد و این سؤال یک بار دیگر مطرح شد که آیا در پی فراگیری جهانی کووید-۱۹ و ضربه‌ای که اقتصاد و به‌خصوص سینما خورد، صنعت فیلم‌سازی مستقل دوباره احیا شده است؟

برایان بِکمن تهیه‌کننده و مدیرعامل کمپانی بین‌المللی فروش «آرک‌لایت فیلمز» می‌گوید: «ما در روزگاری به‌سر می‌بریم که به‌سرعت تغییر می‌کند.» او که فروش جهانی درام استرالیایی «کوره» / The Furnace را در جشنواره فیلم ونیز بر عهده دارد که در بخش «افق‌ها» روی پرده رفت، در ادامه می‌افزاید: «البته احساس می‌کنم قسمت بد شرایط را پشت سر گذاشته‌ایم.»

جنبه‌های فیزیکی تولید هنوز برای فیلم‌سازان مستقل چالش‌برانگیز است چرا که باید شرایط بیمه و کار را با توجه به پروتکل‌های بهداشتی مرتبط با کووید-۱۹ مهیا کنند که بر دشواری و هزینه‌ها می‌افزاید؛ بماند که محدودیت‌های سفر بین‌المللی هم هست. با وجود این، خیلی از سینماگران مستقل متوجه شده‌اند که فرصت منحصربه‌فردی برای کسانی پیش آمده که می‌توانند در این روزگار کرونازده فیلم بسازند و عرضه‌شان کنند. در این میان، برخی خطر کرده‌اند و بدون بیمه خاص مربوط به کووید-۱۹ وارد عمل شده و قید هزینه‌های بیمه را زده‌اند، از جمله شرکت لس‌آنجلسی سرمایه‌گذاری، تولید و پخش «ولتاژ پیکچرز» و شرکت سرمایه‌گذار/ تولیدی «لایم‌لایت»؛ بعضی هم مثل «آرک‌لایت» هم دارند تلاش می‌کنند در اولین فرصت ممکن تولید فیلم‌ها را آغاز کنند.

تک‌تک این سینماگران مستقل می‌دانند که با تعطیلی بیش‌تر پروژه‌ها از ماه مارس، بازار دچار فقدان فیلم‌های جدید شده است و این وضعیت هر ماه جدی‌تر می‌شود. بکمن می‌گوید: «در طول پنج‌شش ماه گذشته واقعاً هیچ تولیدی صورت نگرفته است. ما با مشکل عرضه و تقاضا روبه‌رو خواهیم شد. به گمانم تمام سال بعد با کمبود محتوا مواجه باشیم.» اگر واکسن کووید-۱۹ در ابتدای سال جدید میلادی آماده شود، صنعت دوباره به حالت طبیعی‌اش برمی‌گردد ولی احتمالاً یک بازه زمانی دوازده تا هجده ماهه لازم است تا فیلم‌های جدید از مرحله پیش‌تولید به تولید و پس‌از‌تولید و عرضه برسند.

«آرک‌لایت» در حال حمایت از تولیدهای باکیفیتی است که هرچه زودتر – و کم‌تر از دوازده ماه آینده – آماده خواهند شد. بکمن در این خصوص می‌گوید: «این چالش بی‌مانندی است که ما را در رقابتی قرار داده که باید بیش‌تر به زمان پایان یک پروژه توجه کنیم و آن‌هایی را که نه‌ماهه ساخته می‌شوند در اولویت قرار داده است.» او می‌گوید کمپانی تولیدی‌اش بر اساس این الگو، مثلاً تریلری با بازی مگان فاکس با عنوان «فجر» / Aurora را در دست تولید دارد که قرارست در صربستان فیلم‌برداری شود: «ما واقعاً امید داریم که پیش از پایان سال میلادی این پروژه را راه بیندازیم.»

در سوی دیگر، جاناتان دِکتِر رییس و مدیرعامل «ولتاژ پیکچرز» می‌گوید این کمپانی در روزهای شیوع کووید-۱۹ دو پروژه سینمایی را در لس‌آنجلس فیلم‌برداری کرده است؛ و دو فیلم دیگر را هم برای فیلم‌برداری در اروپا از ماه آینده آماده می‌کند. او جزییاتی از این پروژه‌های سینمایی برملا نکرده است اما می‌گوید در تولید یکی از آن‌ها از بیمه پوشش کووید-۱۹ استفاده شد، جدا از این‌که کمپانی‌اش پروتکل‌های بهداشتی را خیلی سفت‌وسخت در تمام مراحل تولید به کار بسته است: «ما نیروهای باهوش، زیرک و مسئولیت‌پذیری داریم که درگیر تولید این فیلم‌ها هستند. البته که ما کمی خطر کرده‌ایم ولی به هر حال، هر فیلمی ریسک خودش را دارد. اگر پس از بیست‌وچند سال کار در این صنعت چیزی آموخته باشم این است که ما سینماگران مستقل دست از کار نمی‌کشیم؛ و همیشه راهی برای ادامه دادن پیدا می‌کنیم. در واقع شرایطی که با کرونا همه دچارش شده‌اند و نوسان‌هایی که تجربه می‌کنند، وضعیتی است که ما سینماگران مستقل همواره در دنیای کسب‌وکار مستقل‌مان با آن روبه‌رو هستیم. همه تهیه‌کنندگان، سرمایه‌گذاران و نمایندگان فروش، چه در لس‌آنجلس و چه در دیگر نقاط جهان، ما گروهی سرسخت و واکنشی هستیم که معمولاً جواب منفی را نمی‌پذیریم».

 

کمپانی ولتاژ از ماه مارس تا امروز هفت فیلم را عرضه کرده است، از جمله دنباله کنجکاوی‌برانگیز درام «پس از» / After که از دوم سپتامبر (دوازدهم شهریور) به صورت جهانی در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است. دکر در توضیح بیش‌تر می‌گوید: «این‌که درآمد گیشه یا پخش فیلم‌ها چه‌قدر خواهد بود، واقعاً در این روزگار کرونازده مشخص نیست و هیچ‌کس در این باره چیزی نمی‌داند. البته هر هفته سالن‌های سینمای بیش‌تری بازگشایی می‌شوند و حتی نمایش فیلمی مثل «اعتقاد»اثر جدید کریستوفر نولان هم در نهایت به نفع سینمای مستقل تمام خواهد شد چون به مردم یادآوری می‌کند که همه ما دوست داریم سینما برویم».

در جایی دیگر، کمپانی «لایم‌لایت» که تهیه‌کنندگی، سرمایه‌گذاری و ساخت فیلم موفق «پام اسپرینگز» / Palm Springs در جشنواره ساندنس را بر عهده داشته، در حال فیلم‌برداری دو پروژه سینمایی اعلام‌نشده در کانادا است. «لایم‌لایت» یکی از این فیلم‌ها را خودش بیمه کرونا کرده است و دیگری هم برای «اچ‌بی‌او مکس» تولید می‌شود. این کمپانی در نیوزیلند هم در حال لوکیشن‌یابی فیلم بعدی‌اش است. رییس «لایم‌لایت» دیلن سِلِرز می‌گوید: «ما می‌کوشیم به کشورهایی برویم که آمار ابتلا به ویروس کرونا در آن‌ها خیلی خیلی پایین است و از تخفیف‌های بیمه و چنین مزایایی بهره‌مندند. کانادا از این جهات فوق‌العاده است. ما بیش‌تر حواس‌مان به خطرهای کار است تا منافع؛ اما الان شرایط خیلی خوبی است و اگر بتوانید چند فیلم بسازید، به نظرم در تعطیلات سال نو پاداشش را خواهیم گرفت».

کمپانی «لایم‌لایت» دو فیلم‌ تازه‌اش را در جریان قرنطینه فروخت؛ یکی درام «کابوی‌ها» که در جشنواره ترایبکا درخشید و جایزه‌ای گرفت و دیگری درام/کمدی «سار» / The Starling به کارگردانی تد مِلفی که نتفلیکس آن را خرید. هر دو فیلم هم به صورت آنلاین عرضه شدند. سلرز می‌گوید: «از نظر مالی  هر دو مورد خیلی برای‌مان خوب بود؛ گرچه از لذت حضور در یک جشنواره و هم‌نشینی با تماشاگران و دیدن فیلم در کنارشان بهره‌مند نشدیم».

  •  ورایتی