هنروتجربه:فیلم«یلدا» به کارگردانی مسعود بخشی این روزها در سینماهای هنروتجربه در حال اکران است. روزنامه اعتماد به این بهانه در صفحه هنروادبیات امروز(یکشنبه ۲۳ شهریور) یادداشتی نوشته رضا بهکام را درباره این فیلم منتشر کرده که شما را به خواندن بخش‌هایی از آن دعوت می‌کنیم.

در این این یادداشت آمده‌است:«یلدا اثری روان‌شناسانه از شخصیتی که با روایتی در ژانر درام موقعیت آغاز می‌شود، ایده اصلی لوکیشنی خاص: استودیوی پخش زنده برنامه مستند تلویزیونی و مجری محور در رسانه ملی صدا و سیما که چالشی نابرابر از کرامات انسانی تا قربانی با نقاب قاتل برای بخشودگی خود رضایت ولی‌دم مقتول را جلب کند. قاتل نوجوانی به نام مریم کمیجانی که در برابر مونا ضیا با بازی بهناز جعفری قرار می‌گیرد، رویارویی نامتعارفی که چند سالی است در رسانه ملی باب شده تا قربانی واقعی با کنار زدن پرسونای ساختگی‌اش که ماه‌ها و بلکه سال‌ها در کشاکش محاکمات و تحمل رنج زندان بیرونی و درونی و فشارهای روانی بالایی قرار گرفته در انظار عمومی مخاطبان شبکه و حضار قرار گیرد تا با شکستنی بی‌مثال طلب عفو و بخشش کند که نماهای نزدیک (کلوزآپ) از صورت شخصیت مغلوب قاب‌های کارگردان دلیلی بر این حادثه مستندسازی شده و تلخ است. جدالی نفس‌گیر میان فاعل و مفعولی از فعل «کشتن» با حقیقت بیرونی که به عطفی درونی از احوالات شخصی خود پیوند می‌خورند تا مخاطب را تا پایان قصه شب بلند یلدای ایرانی با خود همراه کند که پایانی خوش از واقعه‌ای نمایشی را رقم بزند. هویت شکسته و پایمال شده شخصیت اصلی اثر در مقام ضد‌قهرمان داستانی مستندمحور که در بطن نهان خود قهرمان بی‌پناه مخاطبانی است که با او همذات‌پنداری می‌کنند…».

در بخش دیگری از این یادداشت می‌خوانیم:«صدف عسگری (بازیگر) که فیلم‌هایی چون «ناپدید شدن» به کارگردانی علی عسگری، «روزهای نارنجی» به کارگردانی آرش لاهوتی، «مردن در آب مطهر» به کارگردانی نوید محمودی و فیلم کوتاه «امتحان» به کارگردانی سونیا حداد را در کارنامه خود دارد در «یلدا» نیز جلوی دوربین ژولیان آتاناسف رفته تا با کارگردانی مستندساز اجتماعی و انتقادی مسعود بخشی بار دیگر خوش بدرخشد تا مسیر گزینشی و ستاره شدن را جدا از چرخه معیوب سینمای بدنه به درستی بپیماید. او در نقش تلفیقی قاتل و مادری جوان با بازی حسی و قابل خود نگاه مخاطب را از نماهای نزدیک و متوسط و حتی دور خود به درک درستی از یک قربانی اجتماعی بدل می‌کند تا زندگی او را چون برگی از درخت تاریخ کلانشهرها در قامت یک هیولای بی‌‌رحم پیگیری کند. این فیلم از بخش سینمای هنروتجربه در گامی بلند در سال جاری (۲۰۲۰ میلادی) برنده جایزه بزرگ هیات داوران جشنواره بین‌المللی ساندنس امریکا شد تا بار دیگر سینمای محافظه‌کارانه گیشه ایران را متوجه ورطه گرفتار شده‌اش کند، مسیری موفق و اصولی برای سینمای هنروتجربه که سال‌هاست سینمای بدنه ما از آن دور شده است. در این اثر، موقعیت‌های دراماتیک وابسته به مکان (استودیو) که به واسطه ریتمی تند در جهت القای هیجان و جذابیت برای بیننده پیش می‌رود، هنر تدوین از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است. ژاک کومتس فرانسوی که وظیفه مونتاژ فیلم را به‌عهده داشته با دقت از ظرفیت‌های ضرباهنگ فیلم و ژانر آن بهره برده و با تدوینی با ظرایف بالا و درخور تحسین، بار سنگین ریتم‌سازی درست اثر را به خوبی کشیده است».

در ادامه این یادداشت آمده‌است:«مسعود بخشی با تهیه راش‌های فراوان از سوژه اصلی و داستان دست تدوین‌گر را برای هنر خود باز می‌گذارد تا مانند اثر قبلی کارگردان در شکل‌گیری درام داستانی و مستند محورش او را یاری دهد. بازی مقتدرانه بابک کریمی در نقش آیات نیز به صورت مکمل در تحقق این روند مثال‌زدنی است، او که در نقش مدیر پخش برنامه زنده با کارگردانی و درایت خود جسارت و وقفه‌های بجا در قصه و اجرا، مسیری هوشمندانه را برای مریم کمیجانی (قاتل) در برابر مونا ضیا (ولی‌دم مقتول) به جهت آزادی بیان باز می‌گذارد تا او خود را در ورای حصارهای بیرونی و خفگی ناشی از استرس و فشارهای برنامه زنده لب به اعتراف گشوده و قفل حقایق و سکوت حبس شده در سینه‌اش را با بی‌پروایی بشکند.  کاشت تعلیق پایانی با رمز زنده بودن فرزند نوزاد مریم که با ساختار پازلی پایه‌ریزی شده، اطلاعات را به صورت قطره‌چکانی به مخاطب تزریق می‌کند تا گره‌گشایی در نقطه اوج روایت نه تنها بار آزادی و عفو قاتل را در برگیرد، بلکه از حقیقت دفن شده‌ای پرده‌برداری کند که باور مادر بودن را نیز در بازی صدف عسگری به نمایش بگذارد.
آنچه باورپذیری مخاطب را از ذوق‌زدگی مجری و صریح‌تر، نویسنده فیلم‌نامه به محاق می‌برد مخاطبان فراتر از بیست میلیون نفری مشارکت پیامکی برای یک شبکه داخلی است، زیرا در واقعیت و منطبق با فضای مستند محور برنامه، پربیننده‌ترین برنامه‌های تلویزیونی چون نود، خندوانه یا عصر جدید به این میزان مخاطب پیامکی نداشته‌اند، لذا اگر در نسخه بازنویسی فیلم‌نامه به مواردی از این دست بیشتر دقت می‌شد غالبا حاصل بهتری دست می‌داد. این روزها «یلدا» با اکران در بخش سینماهای هنروتجربه برای مخاطبان سراسری کشور در دسترس است و تماشای آن توصیه می‌شود».

 

برچسب‌ها: