هنروتجربه-فاطمه رستمی: فیلم سینمایی «پیرمردها نمی‌میرند» به کارگردانی رضا جمالی در سینماهای هنروتجربه درحال اکران است. این فیلم روایت تازه ای از فلسفه و مرگ ارائه می دهد. در این فیلم قصه انسانی را می‌بینیم که در طالب مرگ است، اما به آن نمی‌رسد و… جمالی در گفت‌وگویی با سایت هنروتجربه درمورد این فیلم و آخرین فعالیت‌های سینمایی اش گفته است که در ادامه می‌خوانید.

رضا جمالی در ابتدای صحبت‌هایش درباره وقفه ایجاد شده از زمان نگارش فیلمنامه تا ساخت آن که حدود ده سال به طول انجامید، گفت: ««فیلم پیرمردها نمی‌میرند دو سال پیش ساخته شده است و من فیلمنامه بلند «پیرمردها نمی‌میرند» را حدود ۱۰ سال پیش نوشتم. بیشتر وقفه‌ای که بعد از نگارش فیلمنامه ایجاد شد مربوط به انتخاب بازیگرهای پیرمرد داستان بود. از تعداد زیادی تست بازیگری گرفته شد ، خوشبختانه بعد از مدتی موفق به انتخاب بازیگرهای دلخواهم شدم. در نهایت  سال ۹۷ فیلم به مرحله تولید رسید که اکران اولیه آن در سال ۹۸ در جشنواره های معتبر جهانی بود.  بالاخره «پیرمردها نمی‌میرند» با حمایت هنروتجربه اسفند سال ۹۹ در سینماهای این گروه اکران شد. متاسفانه با قرمز شدن شرایط کرونایی تهران اکران چند روزه فیلم متوقف شد، ولی همچنان نمایش فیلم در چند شهرستان با وضعیت زرد  ادامه دارد».

در ادامه این سینماگر در پاسخ به سوالی درمورد اینکه ساختن فیلم در شهرستانها با چه موانع و مشکلاتی روبه رو است و وضعیت آن را درحال حاضر چگونه می‌بیند، بیان کرد: «سوژه فیلم مهم است که مربوط به شهر یا شهرستان و یا مرکز کشور نیست. اگر سوژه و عوامل و سرمایه‌گذار کنار هم باشد یقینا فیلم خوب ساخته خواهد شد این قیاس تهرانی و شهرستانی اشتباهی است که در میان سینماگران شایع شده است. من معتقدم در صورتیکه مجموعه عوامل فیلم، کاردان و حرفه ای باشند یک فیلم شهرستانی می‌تواند به قدرت بسیاری از فیلم‌های سطح بالای تولید شده در پایتخت باشد».

جمالی تصریح کرد: «حال ممکن است هزینه فیلم تولید شده در شهرستان یک پنجم هزینه ساخت فیلم‌های تولید شده در تهران باشد، ولی در جشنواره های بین المللی و جهانی حرفی برای گفتن داشته باشد ، خوشبختانه این افتخاری است برای فیلم بنده که با حدافل بودجه که شاید امروز قابل باور برای هیچ سینماگری نباشد با حمایت دوست خوبم سلمان عباسی رخ داد. البته طبیعی است که امکانات شهرستان نسبت به تهران کم است و قابل قیاس نیست؛ از امکانات فنی گرفته تا بازیگران و عوامل، اما به جرأت می‌توان گفت با پتانسیل‌هایی که در شهرستان‌ها وجود دارد، می‌شود آثار شایسته‌ای تولید کرد. این را نه بر اساس احساسات یا حدس و گمان بلکه بر پایه تجربه فیلم «پیرمردها نمی‌میرند» می‌گویم».

او درمورد شکل‌گیری ایده ابتدای فیلم «پیرمردها نمی‌میرند» و پرداختن به موضوع فلسفه مرگ و زندگی توضیح داد: «ایده این فیلم از دیالوگ کوتاه یک پیرمرد گرفته شده است که مفهوم آن انتظار برای مرگ بود. او از زندگی خود سیر شده بود، اما نمی‌مرد! مسئله مرگ در این شرایط برایم دغدغه شد. مقوله مرگ در بسیاری از از آثار وجود دارد، اما من از همان ابتدا دوست داشتم به گونه‌ای دیگر به فلسفه مرگ و زندگی بپردازم؛ انسانی که با وجود تعلقات دنیوی نمی‌تواند خلا‌های زندگی خود را پر کند و مدام به مرگ می اندیشد، اما محکوم است که زنده بماند».

کارگردان فیلم کوتاه «پرخوسوز» درمورد فیلم کوتاه «پیرمردها نمی‌میرند» هم که قبل از فیلم بلندش ساخته، اظهار کرد: «با توجه به موفقیت فیلم کوتاه «پیرمردها نمی‌میرند» در سال ۱۳۸۷ و کسب عنوان‌های مختلف از جشنواره‌های ملی و بین‌المللی، بزرگان سینما و منتقدان پیشنهاد دادند که فیلم بلند آن را نیز بسازم. از همان زمان شروع به نوشتن فیلمنامه کردم تا اینکه در سال ۹۷ موفق به ساخت این فیلم بلند شدم».

رضا جمالی استفاده از چهره‌های بومی و جدید را در فیلم الزامی دانست: «کار کردن با بازیگران بومی کار خیلی سختی است، ولی با هدایت درست آنها می‌توان به بازی‌های طبیعی و رئال رسید. دلیل اصلی وقفه چندین ساله این فیلم انتخاب ریز بینانه و دقیق بازیگران بود تا هر یک در نقش مناسب خود ظاهر شوند. بازیگرهای اصلی فیلم چند پیرمرد پابه‌سن گذاشته‌ای هستند که به دلیل ظاهر پیر و فرتوت‌شان مورد توجه قرار گرفتند و خوشبختانه از لحاظ بازی نیز مورد قبول بودند. نوع ساخت این فیلم ایجاب می‌کرد که حتما از بازیگران بومی و چهره‌های جدید استفاده کنم تا با موضوع بکر آن همسان باشد».

جمالی همچنین با اشاره به اهمیت ارتقای ذائقه مخاطب سینما عنوان کرد: «سینمای هنروتجربه شرایطی را فراهم کرده تا فیلمسازانی دغدغه‌مند به منصه ظهور برسند و معرفی شوند و ببینیم که در این کشور فقط فیلم‌های گیشه‌پسند نیست که به نمایش درمی‌آید بلکه فیلمسازانی هستند که پا را در فضای هنری گذاشته و با اندیشه برای مخاطب فیلم ناب هنری فیلم می‌سازند و ذائقه مخاطب را ارتقا می‌بخشند. اکران فیلم «پیرمردها نمی‌میرند» در هنروتجربه در چند روزی که اتفاق افتاد، علاقه‌مندان و صاحبان اندیشه را ترغیب کرد تا فیلم را ببینند. اکران در این چند روز و با وجود شرایط سخت کرونا به نظرم اتفاق خوبی  بود، چون مخاطبان فیلم‌های هنری آدم‌های خاص جامعه هستند و استقبال خوبی از فیلم داشتند. من تشکر می‌کنم از مدیران هنروتجربه که شرایطی را فراهم می‌کنند تا از نسل جوان فیلمساز و خوش آتیه در سراسر کشور حمایت شود تا آثار با ارزشی به نمایش در آید . جا دارد از آقایان صانعی‌مقدم و علم‌الهدی که از هیچ تلاشی برای فیلمسازان با استعداد کشور عزیزمان ایران دریغ نمی‌کنند تشکر و قدردانی کنم».